ექსპერტებისა და დიპლომატების შეფასებით, თუ დემოკრატები კონგრესზე კონტროლს დააბრუნებენ, დონალდ ტრამპს საშინაო პოლიტიკაში ფრთები შეეკვეცება, რაც მას აიძულებს ყურადღება საგარეო პოლიტიკასა და ვაჭრობაზე გადაიტანოს, სფეროებზე, სადაც საკანონმდებლო ორგანოს შეზღუდვები შედარებით სუსტია.გერმანელი დიპლომატი და მიუნხენის უსაფრთხოების კონფერენციის ყოფილი თავმჯდომარე ვოლფგანგ იშინგერი მიიჩნევს, რომ ევროპელების მხრიდან ურთიერთობების დათბობის მოლოდინი შეცდომაა. მისი თქმით, თუ ტრამპი შიდაპოლიტიკურ გამოძიებებსა და იმპიჩმენტის პროცედურებში ჩაეფლობა, ის სწორედ საგარეო ფრონტზე გააქტიურდება, რაც ევროპის მიმართ ახალ მოთხოვნებსა და უთანხმოებებს მოიტანს.NATO-ში აშშ-ის ყოფილი ელჩი კურტ ვოლკერი აღნიშნავს, რომ დემოკრატების მიერ კონგრესის დაკავება ტრამპის ადმინისტრაციის პოლიტიკას მკვეთრად ვერ შეცვლის. მიუხედავად იმისა, რომ დემოკრატები უკრაინისა და NATO-ს მხარდაჭერას გააძლიერებენ, მათ არ შეუძლიათ აიძულონ პრეზიდენტი გამოყოფილი თანხები დახარჯოს. ვოლკერი პროგნოზირებს, რომ ტრამპი აქტიურად გამოიყენებს სამართლებრივ მექანიზმებს გამოყოფილი დაფინანსების შესაჩერებლად და დავებს სასამართლოებში გადაიტანს.Chatham House-ის ხელმძღვანელი ბრონუენ მადოქსი ხაზს უსვამს, რომ არჩევნების შედეგის მიუხედავად, ევროპელმა ლიდერებმა უნდა გაიაზრონ, თუ რამდენად შეიცვალა ამერიკული პოლიტიკური ლანდშაფტი. მისი შეფასებით, ამერიკელი ამომრჩევლის ყურადღება სულ უფრო მეტად შიდა პრობლემებისკენ არის მიმართული და აშშ საკუთარ თავს ევროპასთან ისე აღარ აიგივებს, როგორც ადრე.

1793693318

რაც შეეხება საბაზო ინფლაციას, აღნიშნულმა მაჩვენებელმა 2026 წლის ოქტომბერში, გასული წლის შესაბამის პერიოდთან შედარებით 4% შეადგინა, ხოლო თამბაქოს გარეშე წლიური საბაზო ინფლაციის მაჩვენებელი 3.9%-ით განისაზღვრა.ყოველთვიური ინფლაციის მაჩვენებლის ფორმირებაზე ძირითადი გავლენა იქონია ფასების ცვლილებამ შემდეგ ჯგუფებზე: ტანსაცმელი და ფეხსაცმელი: ჯგუფში ფასები გაიზარდა 10.6%-ით. შესაბამისად ჯგუფის წვლილმა თვის ინდექსში 0.43 პ.პ. შეადგინა. ფასები გაიზარდა როგორც ტანსაცმლის (12%), ისე ფეხსაცმლის (8.2%) ჯგუფებზე;ტრანსპორტი: ჯგუფში ფასები გაიზარდა 2.6%-ით, რაც თვის ინფლაციაზე 0.34 პ.პ.-ით აისახა. ფასები მომატებულია პირადი სატრანსპორტო საშუალებების ექსპლუატაციაზე (4.2%) და სატრანსპორტო საშუალებების შეძენაზე (1.4%). ამასთან, ფასები შემცირებულია  სატრანსპორტო მომსახურებაზე (-2.4%);საცხოვრებელი, წყალი, ელ.ენერგია, აირი: ჯგუფში ფასები მომატებულია 0.6%-ით, რაც 0.07 პ.პ.-ით აისახა მთლიან ინდექსზე. ფასები, ძირითადად, გაზრდილია ქვეჯგუფებზე: ფაქტიური გადასახადი საცხოვრებელზე (1.3%), საცხოვრებლის მიმდინარე მოვლა და შეკეთება (0.8%), ელექტროენერგია, აირი და სათბობის სხვა სახეები (0.2%).საქსტატის მონაცემებით, წლიური ინფლაციის ფორმირებაზე ძირითადი გავლენა იქონია ფასების ცვლილებამ შემდეგ ჯგუფებზე: ტრანსპორტი: ჯგუფში ფასები გაიზარდა 21.9%-ით, რაც წლიურ ინფლაციაზე 2.54 პ.პ.-ით აისახა. ფასები მომატებულია პირადი სატრანსპორტო საშუალებების ექსპლუატაციაზე (30.3%), სატრანსპორტო მომსახურებაზე (14.5%), სატრანსპორტო საშუალებების შეძენაზე (1.7%); სურსათი და უალკოჰოლო სასმელები: ჯგუფში ფასები გაიზარდა 3.1%-ით, რაც წლიურ ინფლაციაზე 1.07 პ.პ.-ით აისახა. ფასები მომატებულია ქვეჯგუფებზე: თევზეული (20.2%), ხორცი და ხორცის პროდუქტები (7.6%), ზეთი და ცხიმი (7%), ყავა, ჩაი და კაკაო (5.7%), ბოსტნეული და ბაღჩეული (4.1%), პური და პურპროდუქტები (4%),  რძე, ყველი და კვერცხი (0.6%). ამასთან, ფასები შემცირდა ქვეჯგუფებზე: ხილი და ყურძენი (-4.5%), შაქარი, ჯემი და სხვა ტკბილეული (-3.3%), მინერალური და წყაროს წყალი, უალკოჰოლო სასმელები და ნატურალური წვენები (-1.2%);საცხოვრებელი, წყალი, ელ.ენერგია, აირი: ჯგუფში ფასები მომატებულია 10.1%-ით, რაც 0.98 პ.პ.-ით აისახა მთლიან ინდექსზე. ფასები, ძირითადად, გაზრდილია ქვეჯგუფებზე: ფაქტიური გადასახადი საცხოვრებელზე (12.8%), საცხოვრებლის მიმდინარე მოვლა და შეკეთება (11.9%), ელექტროენერგია, აირი და სათბობის სხვა სახეები (10.6%);ჯანმრთელობის დაცვა: მოცემულ პერიოდში ჯგუფში ფასები გაიზარდა 8.4%-ით, რაც ჯამურ ინფლაციაზე 0.69 პ.პ.-ით აისახა. ფასები გაიზარდა ქვეჯგუფებზე: ამბულატორიული სამედიცინო მომსახურება (11.7%), სამედიცინო პროდუქცია, აპარატურა და მოწყობილობა (9.4%);განათლება: ჯგუფში ფასები შემცირდა 12%-ით. შესაბამისად, ჯგუფის წვლილმა წლიურ ინდექსში -0.53 პ.პ. შეადგინა. ფასები შემცირდა უმაღლეს განათლებაზე (-32.9%). ამასთან, ფასები მომატებულია ქვეჯგუფებზე: სკოლამდელი და დაწყებითი განათლება (8.8%), საშუალო განათლება (6.6%), დონით განუსაზღვრელი განათლება (5.5%).

1793690164

მისი თქმით, შეხვედრა პრეზიდენტ დონალდ ტრამპის ომის დასრულების მისიის ფარგლებში იმართება. დისკუსიები ფოკუსირებული იქნება ომის შემდგომ უსაფრთხოების შეთანხმებებზე, დეესკალაციაზე, ჰუმანიტარულ ღონისძიებებსა და მშვიდობისკენ გადასადგმელ შემდგომ ნაბიჯებზე.გარდა ამისა, უიტკოფმა დააანონსა ამერიკელი მომლაპარაკებლების შეხვედრა: საფრანგეთის, გერმანიის, დიდი ბრიტანეთის, ევროკავშირისა და NATO-ს წარმომადგენლებთან, რომელიც ამ კვირაში ბრიუსელში გაიმართება. მხარეები უკრაინის უსაფრთხოების გარანტიებს, ევროპის ომის შემდგომ უსაფრთხოების არქიტექტურასა და უკრაინის აღდგენის ეკონომიკურ შესაძლებლობებს განიხილავენ.„ვიმედოვნებთ, განვავითარებთ იმ პროგრესს, რომელსაც კიევში, ოსლოსა და სანქტ-პეტერბურგში მივაღწიეთ და მივუახლოვდებით ყოვლისმომცველ, გრძელვადიან სამშვიდობო შეთანხმებას“, - აღნიშნა უიტკოფმა.მანამდე უკრაინის პრეზიდენტმა ვოლოდიმირ ზელენსკიმ განაცხადა, რომ ომის დასრულების საკითხზე ტექნიკური გუნდების სამმხრივი შეხვედრა ნოემბრის პირველ ნახევარში იგეგმებოდა. ოსლოში გამართული შეხვედრის შემდეგ, სადაც ტერიტორიული და უსაფრთხოების საკითხები განიხილეს, უიტკოფი სანქტ-პეტერბურგსაც ეწვია და ვლადიმირ პუტინს შეხვდა. ზელენსკის თქმით, იგი ასევე მზადაა სტამბოლში პუტინთან და ტრამპთან შესახვედრად.

1793688959

გამოძიებით დადგინდა, რომ ბრალდებული  სავაჭრო ობიექტში სხვადასხვა დასახელების უაქციზო სიგარეტს ინახავდა, რომლის რეალიზაციასაც ახორციელებდა.ჩატარებული საგამოძიებო მოქმედებების შედეგად, სავაჭრო ობიექტიდან ამოღებულია 4 243 კოლოფი უაქციზო სიგარეტი, რომლის საერთო ღირებულება  28 040 ლარს შეადგენს, ასევე ამოღებულია სიგარეტის რეალიზაციის შედეგად მიღებული 100 000 ლარზე მეტი  ფულადი თანხა.გამოძიება მიმდინარეობს საქართველოს სისხლის სამართლის კოდექსის მე -200 მუხლის მე-3 ნაწილით, რაც თავისუფლების აღკვეთას 6-დან 8 წლამდე ვადით ითვალისწინებს.

1793688278

AML/CFT კანონმდებლობის დარღვევისთვის 6 სანქცირებულიდან ყველაზე მეტი - 98 000 ლარი დაეკისრა შპს "მონეტო ჩეინჯის" (მესაკუთრე ანა გეგელია), რომელსაც 14 გარიგება არ გაუტარებია ელექტრონულ სისტემაშიდანარჩენის 5 -ის ("პაგაა", "მონეტა", "თეთრი", "ლობჟანიძე", "მარიამიძე") დარღვევა-გადაცდომები  თითქმის იდენტურია. მარეგულირებელი ბაზრის მონაწილეებს მონიტორინგის, აღრიცხვის და ანგარშგების წესების დარღვევას ედავება.უმეტეს შემთხვევაში სავალუტო პუნქტების ტრანზაქციები დაუარქივებელია. არ არის გატარებული ელექტრონულ სისტემაში. ასევე ბევრჯერ და განმეორებით მომსახურება გაწეულია ვერიფიკაციის გარეშეწელს სებ-მა 70-მდე სავალუტო ჯიხურის სანქციებაზე განაცხადა. ნაწილს ბაზრის დატოვება ან ქსელის შემცირება უწევს.ამ დროისთვის ბაზარზე 671 პუნქტი რჩება (L/Y - 720)

1793629080

დაკრედიტების ზრდა დაჩქარდა,ძირითადად ბიზნეს სესხების ზრდის ხარჯზე, თუმცა მატება გარკვეულწილად წინა წლის დაბალი ბაზით აიხსნება. ამასთან, ოქტომბერში ინდიკატორები კვლავ ძლიერ აქტივობაზე მიუთითებს: ჯამური უნაღდო ხარჯების ოდნავ შემცირდა, ძირითადად ხანგრძლივი მოხმარების საქონლის შესყიდვების შენელების გამო, ხოლო უცხოური ბარათებით ხარჯები სექტემბრის მაღალ ნიშნულთან ახლოს შენარჩუნდა, მიუხედავად იმისა, რომ თვის ბოლოს საქართველოს აეროპორტებში საჰაერო მიმოსვლა გასული წლის იმავე პერიოდის დონეს ჩამოსცდა.30 ოქტომბერს, აგვისტოში S&P-ის ანალოგიური გადაწყვეტილების შემდეგ, Fitch-მა საქართველოს სუვერენული საკრედიტო რეიტინგის პერსპექტივა სტაბილურიდან პოზიტიურამდე გააუმჯობესა. მიზეზებად სააგენტომ მაღალი ეკონომიკური ზრდა, სავალუტო რეზერვების დაგროვება და მიმდინარე ანგარიშის დეფიციტის დაბალ დონეზე მდგრადად შენარჩუნების მოლოდინი დაასახელა. თიბისი კაპიტალის შეფასებით, რეინვესტირებული შემოსავლების გამორიცხვით, მიმდინარე ანგარიშის სეზონურად შესწორებულმა ბალანსმა მეორე კვარტალში მშპ-ის 0.4% შეადგინა და, უკვე ზედიზედ მეხუთე კვარტალია, პროფიციტში ნარჩუნდება. მკითხველს შევახსენებთ, რომ, პრაქტიკული თვალსაზრისით, მიმდინარე ანგარიშის პროფიციტი ნიშნავს, რომ ამ პერიოდში საქართველოს მიერ დანარჩენი მსოფლიოდან მიღებული სავალუტო შემოსავლები საზღვარგარეთ გადახდილ თანხებს აღემატებოდა. ამავდროულად, სახეზეა გარკვეული შენელებაც - მეორე კვარტლის პროფიციტი მხოლოდ მცირედით აღემატება პირველი კვარტლის იმავე მაჩვენებელს (მშპ-ის 0.1%), ხოლო გასული წლის ანალოგიურ პერიოდთან შედარებით თითქმის უცვლელია, რაც პირდაპირი უცხოელი ინვესტორებისთვის გადახდილი დივიდენდების წლიურ ჭრილში ფაქტობრივად გაორმაგებას უკავშირდება. წინასწარი შეფასებით, მოსალოდნელია, რომ პროფიციტი მესამე კვარტალშიც შენარჩუნდა.ამ ფონზე, სებ-მა სექტემბერში სავალუტო ბაზარზე დამატებით 249 მილიონი აშშ დოლარი შეიძინა, ხოლო წლის დასაწყისიდან ჯამურმა შესყიდვებმა 3.4 მილიარდი აშშ დოლარი შეადგინა. შედეგად, სექტემბრის ბოლოს მთლიანმა სავალუტო რეზერვებმა 8.2 მილიარდ აშშ დოლარს მიაღწია, რაც  საერთაშორისო სავალუტო ფონდის შესაბამისობის ნორმის 129%-ია. მოსალოდნელია, რომ სებ-ის მხრიდან უცხოური ვალუტის შესყიდვები მომდევნო თვეებშიც გაგრძელდება. წმინდა სავალუტო შემოდინებების მხრივ, სექტემბერში დინამიკა არაერთგვაროვანი იყო. ექსპორტის ზრდა დაახლოებით 4%-მდე შენელდა, რაც ავტომობილების რეექსპორტის შემცირებამ და დანარჩენი ექსპორტის გასული წლის მაღალ ბაზასთან შედარებით კლებამ განაპირობა, იმპორტის ზრდა კი ძირითადად ნავთობპროდუქტების ხარჯზე დაჩქარდა. შენელდა ავტომობილებისა და ნედლეულის გარეშე ექსპორტის ზრდაც, თუმცა წლის დასაწყისიდან ორნიშნა მაჩვენებელზე რჩება, ხოლო სავაჭრო დეფიციტი მშპ-სთან მიმართებით წინა წლების მაჩვენებლებზე მნიშვნელოვნად დაბალია. ამასთან, წლიურად 10%-ით შემცირდა ფულადი გზავნილები. ფულადი გადარიცხვების ერთ-ერთი მსხვილი რუსული სისტემის სანქცირების შემდეგ რუსეთიდან გზავნილები ჯერჯერობით გასული წლის დონის მხოლოდ მეხუთედს შეადგენს, ხოლო ევროპიდან გზავნილებზე უარყოფითად ევროს გაუფასურება მოქმედებს. საპირისპიროდ, ტურიზმიდან შემოსავლები მესამე კვარტალში წლიურად თითქმის 12%-ით გაიზარდა, ძირითადად ევროკავშირიდან, რუსეთიდან და ისრაელიდან ვიზიტორების ხარჯზე.ოქტომბერში ნავთობი კიდევ უფრო გაძვირდა, სურსათის ფასების დინამიკა კი არაერთგვაროვანია. ბრენტის ტიპის ნავთობის საშუალო თვიურმა ფასმა წლის მაქსიმუმს მიაღწია და, მიწოდების რისკების მაღალ დონეზე შენარჩუნების ფონზე, ამჟამად დაახლოებით 110 აშშ დოლარად ივაჭრება, მაშინ როდესაც საბაზო სცენარი წლის ბოლოსთვის ნავთობის ფასის 80-85 აშშ დოლარის ფარგლებში დასტაბილურების დაშვებას მოიაზრებდა. ამასთან, სექტემბერში სურსათის გლობალური ფასების ინდექსი კვლავ გაიზარდა და 2022 წლის ბოლოს შემდეგ ყველაზე მაღალ დონეს მიაღწია. თუმცა, საგრძნობლად შემცირდა მარცვლეულის საერთაშორისო ფასი – ოქტომბრის მდგომარეობით, ხორბალი აგვისტოს ბოლოს დაფიქსირებულ პიკთან შედარებით 20%-ზე მეტით არის გაიაფებული.21 ოქტომბრის სხდომაზე სებ-მა ინფლაციის პროგნოზი გაზარდა, თუმცა, ჩვენი მოლოდინის შესაბამისად, მონეტარული პოლიტიკის განაკვეთი 8.25%-ზე შეინარჩუნა. ამავდროულად, პოლიტიკის გამკაცრების არგუმენტები, წინა სხდომებთან შედარებით, უფრო ძლიერია. სექტემბერში ინფლაციური წნეხი, წინა თვეებთან შედარებით, საგრძნობლად გაიზარდა. აშშ-ის ფედერალურმა სარეზერვო სისტემამ და ევროპის ცენტრალურმა ბანკმა ოქტომბერში განაკვეთები უცვლელად დატოვეს, თუმცა საერთაშორისო ბაზრებზე დეკემბერში ორივეს შემთხვევაში განაკვეთის ზრდას მოელიან. საერთო ჯამში, შიდა ინფლაციური წნეხის ზრდა და გლობალურად გამკაცრებული ფინანსური პირობები დეკემბერში სებ-ის მხრიდან განაკვეთის 8.5%-მდე გამკაცრების ალბათობას ზრდის.სექტემბერში წლიური ინფლაცია 5.6%-ზე შენარჩუნდა, თუმცა ინფლაციის ძირითადი ტენდენცია ძლიერდება. უმაღლესი განათლების საფასურის მკვეთრი შემცირების ერთჯერადი ეფექტის გარეშე, წლიური ინფლაცია 6.3% იქნებოდა, საქსტატის საბაზო ინფლაცია 3.7%-ის ნაცვლად 5.1%, მომსახურების ინფლაცია კი იმავე 3.7%-ის ნაცვლად 6.6%. ინფლაციის ძირითადი ტენდენციის საზომების უმეტესობა 2023 წლის დასაწყისის შემდეგ ყველაზე მაღალ დონეზეა. გარდა ამისა, ძლიერდება მომსახურების გაძვირება, რაც მაღალი ინფლაციის შედარებით ხანგრძლივად შენარჩუნების რისკს ზრდის. საპირისპიროდ, საქონლის, მათ შორის საკვების, ფასების ზრდა ნელდება, რაც მთლიან ინფლაციაზე შემაკავებელი მიმართულებით მოქმედებს. საერთო ჯამში, თიბისი კაპიტალი 2026 წლის ბოლოსთვის ინფლაციის პროგნოზს მცირედით, 6.0%-დან 5.7%-მდე ამცირებს, რადგან უმაღლესი განათლების საფასურის კლების გავლენა ნავთობისა და საკვების მხრიდან დამატებით ზეწოლას აჭარბებს. ამავდროულად, ნავთობის გაძვირების გაგრძელების შემთხვევაში ინფლაცია შესაძლოა პროგნოზს გადააჭარბოს. სხვა თანაბარ პირობებში, მოსალოდნელია, რომ ოქტომბერ-ნოემბერში წლიური ინფლაცია შემცირდება, ხოლო დეკემბერში კვლავ გაიზრდება, რაც საბაზო ეფექტებს უკავშირდება.პუბლიკაციის სრული ვერსია შემდეგ ბმულზე: https://tbccapital.ge/ge/publications/all-publications/singleview/30007754-macro-update-georgia

1793626667