მარტის მაჩვენებლები და იმპორტდამოკიდებულება უშუალოდ მარტში ადგილობრივი მოხმარება 4.3%-ით გაიზარდა და 1.3 ტვტ.სთ შეადგინა. ზრდა ძირითადად საცალო სექტორმა (+8.7% წ/წ) და აფხაზეთის რეგიონმა (+9.4% წ/წ) განაპირობეს. ამავდროულად, პირდაპირი მომხმარებლების კატეგორიაში 11%-იანი კლება დაფიქსირდა, რაც მონაცემთა დამუშავების კომპანიების მხრიდან მოთხოვნის შემცირებითაა გამოწვეული.ჰიდროლოგიური პირობების გამო, მარტში ჰიდროგენერაცია წლიურად 8.6%-ით შემცირდა. მიუხედავად იმისა, რომ ენგურ-ვარდნილის გამომუშავება 49%-ით გაიზარდა (ეს უკანასკნელი მეტწილად შარშანდელი დაბალი ბაზის ეფექტი იყო). შედეგად, თბოგენერაციისა და იმპორტის ერთობლივი წილი 34%-დან (2025 წლის მარტი) 42%-მდე (2026 წლის მარტი) გაიზარდა, რაც სისტემის მზარდ იმპორტდამოკიდებულებაზე მიუთითებს.ალტერნატიული ენერგია და იმპორტის კონკურენციამიუხედავად ახალი სიმძლავრეების ეტაპობრივი დამატებისა, ქარისა და მზის სადგურების წილი ჯამურ მიწოდებაში კვლავ მცირეა და მარტში მხოლოდ 1.2%-ს შეადგენდა. აღსანიშნავია, რომ მარტში ტესტირების რეჟიმში გაეშვა „ზემო ქარის სადგური“ (18.7 მგვტ).საინვესტიციო ბანკის მიმოხილვაში ხაზგასმულია თურქეთის კვლავ გამოჩენა ტოპ იმპორტიორებს შორის, რაც ბაზარზე კონკურენციის ზრდასა და სტრუქტურულ ცვლილებებზე მიანიშნებს. არჩევანი იმპორტსა და თბოგენერაციას შორის კი ფასმა განსაზღვრა: გარდაბანი 1: 4.3 აშშ ცენტი/კვტ.სთ იმპორტი თურქეთიდან: 4.6 აშშ ცენტი/კვტ.სთ გარდაბანი 2: 5.5 აშშ ცენტი/კვტ.სთ იმპორტი აზერბაიჯანიდან: 6.0 აშშ ცენტი/კვტ.სთ ჯი-ფაუერი / მტკვარი ენერჯი: 6.2 – 6.4 აშშ ცენტი/კვტ.სთ მაღალი ტარიფის გამო, „ჯი-ფაუერი“ და „მტკვარი ენერჯი“ მხოლოდ შეზღუდული მოცულობით, ტექნიკური საჭიროებიდან გამომდინარე მუშაობდნენ. ჯამურად, პირველ კვარტალში მოხმარების ნახევარზე მეტი (51.2%) კვლავ თბოგენერაციითა და იმპორტით დაკმაყოფილდა.

1776756561

იერუნ კლიკის განცხადებით, საქართველოს დელეგაციასთან გამართული შეხვედრები კონსტრუქციული იყო. მისი თქმით, განხილვის ფარგლებში განსაკუთრებული ყურადღება დაეთმო ეროვნული ბანკისა და ფინანსთა სამინისტროს წარმომადგენლებთან ქვეყნის ეკონომიკის წინაშე არსებულ გამოწვევებს გლობალური გაურკვევლობის ფონზე.სსფ-ის აღმასრულებელი დირექტორის შეფასებით, საქართველოს ეკონომიკა ინარჩუნებს მდგრადობას და, რეგიონული და გლობალური რისკების მიუხედავად, პოზიტიურ დინამიკას ავლენს.ამასთან, იერუნ კლიკმა ხაზი გაუსვა ტექნიკური დახმარების მიმართულებით თანამშრომლობას და დადებითად შეაფასა საქართველოს მიერ სსფ-ის მხარდაჭერის ეფექტიანი გამოყენება, რაც, მისი თქმით, დამატებით ღირებულებას ქმნის.მისივე განცხადებით, თბილისში განხორციელებული ვიზიტის ფარგლებში IV მუხლის მისია წარმატებით წარიმართა და ეკონომიკური პოლიტიკის პრიორიტეტების განსაზღვრას შეუწყო ხელი.

1776755926

როგორც წესი, აღნიშნული გამოწვევა პროცესების არასისტემურ მართვას უკავშირდება. როდესაც დოკუმენტების გადახედვის ერთიანი შიდა სტანდარტი არ არსებობს, ხოლო ვერსიების მიმოცვლა ფრაგმენტულად, ხშირად ელფოსტითა და არაერთი შეხვედრის პარალელურად მიმდინარეობს, ინფორმაცია იფანტება, პროცესი რთულდება, ხოლო დრო და რესურსი, რომელიც სტრატეგიულ და ბიზნესისთვის კრიტიკულ საკითხებს უნდა ეთმობოდეს, საოპერაციო კოორდინაციასა და ტექნიკურ სამუშაოებში იხარჯება.შედეგად, იურიდიული გუნდები გადატვირთულ რეჟიმში მუშაობენ, ხოლო ბიზნესი კარგავს როგორც დროს, ისე ფინანსურ რესურსს.სწორედ ამ გამოწვევის საპასუხოდ „თეგეტა ჰოლდინგმა“ Lawformer-თან პარტნიორობით იურიდიული პროცესების სისტემური გარდაქმნა დაიწყო. რატომ Lawformerპარტნიორის შერჩევისას „თეგეტასთვის“ მნიშვნელოვანი იყო, რომ გამოყენებული ტექნოლოგიური გადაწყვეტა მორგებული ყოფილიყო ქართულ სამართლებრივ რეალობასა და ადგილობრივ ბიზნესსაჭიროებებზე. კომპანიას სჭირდებოდა არა ზოგადი AI ინსტრუმენტი, არამედ პლატფორმა, რომელიც მიესადაგებოდა ქართულ სამართლებრივ გარემოსა და დოკუმენტბრუნვის სპეციფიკას.ქართულ იურიდიულ პრაქტიკაში ტერმინოლოგიურ სიზუსტეს განსაკუთრებული მნიშვნელობა აქვს: ზოგჯერ ერთი ფორმულირების შეცვლამაც კი შეიძლება დოკუმენტის შინაარსი და სამართლებრივი შედეგი არსებითად შეცვალოს. ასეთ პირობებში ზოგადი AI ინსტრუმენტები ვერ უზრუნველყოფს იმ სიზუსტეს, რომელიც საჭიროა ქართული სამართლებრივი ტექსტის ნიუანსებისა და ადგილობრივი პრაქტიკის სწორად გასააზრებლად.სწორედ ამ საჭიროებას პასუხობს Lawformer, გლობალური LegalTech სტარტაპი, რომელიც, სხვა ენებთან ერთად, ხელოვნურ ინტელექტს - Legal AI ასისტენტს - ქართულ ენასა და ქართულ სამართლებრივ დოკუმენტებზე ავითარებს. ამასთანავე, აქვს წვდომა საქართველოს საკანონმდებლო ბაზასთან, რაც ხელშეკრულებების სამართლებრივი ანალიზის პროცესს მნიშვნელოვნად ამარტივებს.Lawformer-ის ერთ-ერთი საგრძნობი უპირატესობა ისიცაა, რომ AI ასისტენტს შეუძლია, ტექსტი სწორედ ისეთი სტილითა და ფორმულირებით მოამზადოს, როგორსაც კონკრეტული იურისტი გამოიყენებდა სამუშაო პროცესში. ამისთვის სისტემა აანალიზებს არსებულ სახელშეკრულებო მუხლებს, რის შედეგადაც გენერირებული პასუხი ასახავს არა მხოლოდ წერის სტილს, არამედ ფორმულირების ლოგიკასა და პროფესიულ სპეციფიკას.პარტნიორის შერჩევისას „თეგეტასთვის“ არანაკლებ მნიშვნელოვანი იყო მონაცემთა დაცვის საკითხიც. Lawformer სრულ შესაბამისობაშია როგორც ქართულ, ისე ევროპულ მონაცემთა დაცვის კანონმდებლობასთან. კლიენტის დოკუმენტებზე წვდომა მხოლოდ თავად კლიენტს აქვს, ხოლო სისტემაში დამუშავებული ინფორმაცია არასოდეს გამოიყენება ხელოვნური ინტელექტის მოდელების დასატრენინგებლად.პრაქტიკული შედეგები„თეგეტასთვის“ Lawformer იურიდიული ოპერაციების მართვის სისტემურ ნაწილად ჩამოყალიბდა. პლატფორმა კომპანიის შიდა წესებისა და პოლიტიკების შესაბამისად მუშაობს, რაც ხელშეკრულებების გადახედვისას ერთიანი სტანდარტის დაცვასა და გადაწყვეტილებათა თანმიმდევრულობას უზრუნველყოფს.Lawformer-ის გამოყენებით, „თეგეტას“ იურიდიულ გუნდს შეუძლია ხელშეკრულებების გადახედვა, რისკების ავტომატური იდენტიფიცირება და შესაბამისი ალტერნატიული ფორმულირებების მომზადება „თეგეტას“ შიდა სტანდარტების დაცვით. შედეგად, მნიშვნელოვნად მცირდება დრო, რომელიც დოკუმენტის მომზადებიდან საბოლოო შეთანხმებასა და ხელმოწერამდეა საჭირო.„თეგეტა ჰოლდინგის“ იურიდიული გუნდის შეფასებით, პლატფორმის დანერგვამ შიდა ეფექტურობა საგრძნობლად გაზარდა და შედეგად, კომპანიის წარმომადგენლებს მეტი დრო რჩებათ სტრატეგიულ სამართლებრივ მხარდაჭერაზე და ნაკლები დრო სჭირდებათ დოკუმენტების ტექნიკური რედაქტირებისთვის.პარტნიორობის ექვსთვიანმა გამოცდილებამ აჩვენა, რომ ტექნოლოგიის სწორად დანერგვა იურიდიულ პროცესებს არა მხოლოდ ამარტივებს, არამედ მათ უფრო სტრუქტურირებულსა და სტანდარტიზებულსაც ხდის, რაც პირდაპირ აისახება ბიზნესის ოპერაციულ ეფექტიანობაზე.ბაზრის ტენდენციასაქართველოში LegalTech განვითარების ახალ ეტაპზე გადადის. ციფრული ტრანსფორმაცია ბიზნესისთვის უკვე არჩევანი აღარ არის, ის კონკურენტუნარიანობისა და ეფექტურად ოპერირებისთვის აუცილებელი პირობაა.კომპანიებმა ნათლად დაინახეს, რომ ძლიერი, სწრაფი და მოქნილი იურიდიული ოპერაციები ბიზნესის ზრდისა და მდგრადობის ერთ-ერთი საფუძველია. ამ ვითარებაში კი სწორი ტექნოლოგიური პარტნიორის არჩევა გადამწყვეტ მნიშვნელობას იძენს.

1776755655

ვიდეოებში ჩანს, რომ ტაძრის ინტერიერში მიმდინარეობს 1970-იან წლებში მოწყობილი ბაზალტის იატაკის მოხსნა. კრიტიკოსები აცხადებენ, რომ მძიმე ინსტრუმენტების გამოყენებამ შესაძლოა ისტორიული ფენები დააზიანოს და ძეგლის ავთენტიკურობას საფრთხე შეუქმნას.პასუხად საქართველოს კულტურული მემკვიდრეობის დაცვის ეროვნულმა სააგენტომ სამშაბათს განცხადება გაავრცელა, სადაც ნათქვამია, რომ სამუშაოები მიმდინარეობს სააგენტოს დაკვეთით და კანონმდებლობით დადგენილი ნებართვის საფუძველზე.სააგენტოს განმარტებით, ჩატარებული კვლევითი სამუშაოებისას, შურფირების შედეგად, გამოვლინდა ადრინდელი პერიოდის იატაკი და სამხრეთი კედლის პილასტრის ბაზა. „პროექტი ითვალისწინებს გვიანდელი ფენების დემონტაჟს არქეოლოგიური ზედამხედველობის პირობებში და ახალი, ღია ფერის ქვით იატაკის მოწყობას ტრადიციული ქართული წყობის გამოყენებით“, – ნათქვამია განცხადებაში. უწყების ცნობით, იატაკის ნიშნული რამდენიმე სანტიმეტრით დაიწევს, რაც სვეტებისა და პილასტრების პროპორციების უკეთ აღქმას უზრუნველყოფს.სააგენტო ადასტურებს, რომ გარკვეულ, ძნელად მისადგომ ადგილებში გამოყენებულია მექანიკური საბურღ-სატეხი საშუალებები, თუმცა აცხადებს, რომ ეს პროფესიულ პრაქტიკაში დასაშვებია და ძეგლის კონსტრუქციულ მდგრადობას საფრთხეს არ უქმნის.კულტურული მემკვიდრეობის სფეროს დამოუკიდებელი სპეციალისტი, რომელიც საჯაროდ გამოეხმაურა პროცესს, ამბობს, რომ მსგავსი ტიპის სამუშაოებისას „მაქსიმალური სიფრთხილე და მინიმალური მექანიკური ჩარევა“ არის რეკომენდებული. მისი შეფასებით, „ნებისმიერი ინტერვენცია, რომელიც ისტორიულ ფენებს ეხება, უნდა იყოს მაქსიმალურად გამჭვირვალე და დეტალურად ახსნილი საზოგადოებისთვის“.ბოლო წლებში საქართველოში კულტურული მემკვიდრეობის ობიექტებზე განხორციელებულმა რამდენიმე პროექტმა მწვავე საჯარო დებატები გამოიწვია. მათ შორის იყო ბაგრატის ტაძრის რეკონსტრუქცია, რომელმაც საერთაშორისო დონეზეც გააჩინა კითხვები ავთენტიკურობის შენარჩუნების შესახებ. კრიტიკა მოჰყვა ასევე გელათის მონასტერზე ჩატარებულ სამუშაოებს, განსაკუთრებით გადახურვისა და წყლის ჩასვლით გამოწვეული დაზიანებების საკითხზე.სპეციალისტები აღნიშნავენ, რომ კულტურული მემკვიდრეობის ძეგლებზე ნებისმიერი ჩარევა ბალანსს მოითხოვს კონსერვაციასა და აღდგენას შორის, განსაკუთრებით იმ შემთხვევაში, როდესაც საქმე V საუკუნის ძეგლს ეხება.ბოლნისის სიონი V საუკუნის სამნავიანი ბაზილიკაა და ერთ-ერთ უძველეს ქრისტიანულ ტაძრად მიიჩნევა საქართველოში. ტაძარი ცნობილია ადრეული ქართული წარწერებით, რომლებიც მნიშვნელოვან წყაროს წარმოადგენს ქართული დამწერლობისა და ადრეული სახელმწიფოებრივი ისტორიისთვის. ძეგლი ეროვნული მნიშვნელობის კულტურული მემკვიდრეობის სტატუსს ატარებს.სააგენტოს განცხადებით, სამუშაოები მიმდინარეობს არქეოლოგებისა და დარგის სპეციალისტების მუდმივი ზედამხედველობის ქვეშ, პროცესის თითოეული ეტაპის დოკუმენტირებითა და კონტროლით.

1776754742

გამოცემის თანახმად, თეირანი აჭიანურებდა ამერიკულ მხარესთან შეხვედრის დადასტურებას, რადგან ისლამური რევოლუციის გუშაგთა კორპუსი მტკიცე პოზიციას ითხოვდა – არანაირი საუბარი მშვიდობაზე, ვიდრე ვაშინგტონი არ შეწყვეტდა ჰორმუზის სრუტის ბლოკადას. ამავე დროს, შუამავლები პაკისტანი, ეგვიპტე და თურქეთი თეირანს მოლაპარაკებების პროცესის გაგრძელებისკენ მოუწოდებდნენ.Axios-ის ინფორმაციით, ორშაბათს საღამოს ირანელმა მომლაპარაკებლებმა ქვეყნის უზენაესი ლიდერის მოჯთაბა ხამენეის თანხმობა მიიღეს დიალოგის გასაგრძელებლად.ვაშინგტონში, თეთრ სახლში, მთელი დღის განმავლობაში ელოდნენ თეირანის სიგნალს მეორე რაუნდში მონაწილეობის შესახებ. ამ ფონზე აშშ-ის პრეზიდენტმა დონალდ ტრამპმა განაცხადა, რომ ნაკლებად სავარაუდოა ორკვირიანი ზავის გახანგრძლივება. მიუხედავად ამისა, მან ზავს ერთი დღე დაუმატა და აღნიშნა, რომ იგი ოთხშაბათის საღამოს ამოიწურება.„თუ ირანი ახალ მოლაპარაკებებზე არ წამოვა, ის პრობლემებს წააწყდება, როგორსაც ადრე არასდროს შეხვედრია“, — განაცხადა ტრამპმა. მისი თქმით, შეთანხმების შემთხვევაში ირანს „ბირთვული იარაღი არ ექნება“.აშშ-სა და ირანს შორის მოლაპარაკებების პირველი რაუნდი 11–12 აპრილს გაიმართა და უშედეგოდ დასრულდა. ირანის სახელმწიფო სააგენტო IRNA აღნიშნავდა, რომ პროცესის შეფერხების მიზეზი იყო „აშშ-ის გადაჭარბებული მოთხოვნები“, „პოზიციების მუდმივი ცვლილება“ და „ურთიერთსაწინააღმდეგო განცხადებები“, ასევე ისლამური რესპუბლიკის საზღვაო პორტების ბლოკადა.ირანის სამხედროებმა ვაშინგტონი ზავის დარღვევაშიც დაადანაშაულეს – მათი განცხადებით, ამერიკელებმა იერიში მიიტანეს ჩინეთიდან მიმავალ ერთ-ერთ ირანულ სავაჭრო გემზე და საპასუხო ნაბიჯებით დაიმუქრნენ.გუშაგთა კორპუსთან დაახლოებულმა სააგენტომ Tasnim News Agency გაავრცელა ინფორმაცია, რომ ირანი არ გეგმავს დელეგაციის გაგზავნას პაკისტანში დაგეგმილ მოლაპარაკებებზე, ვიდრე ჰორმუზის სრუტის ბლოკადა ძალაში რჩება.

1776753228

„ჩვენ შემოგვაქვს სავალდებულო იდენტიფიკაცია და მოთხოვნა, სოციალურ ქსელებში ინფორმაციის გაზიარებაზე“, – აღნიშნა თურქეთის ლიდერმა. მისივე თქმით, ადგილობრივი კანონების დაცვის უზრუნველყოფის მიზნით „აუცილებელია ტექნიკური  ზომების მიღება VPN-ის წინააღმდეგ“.ცალკე ყურადღება დაეთმობა ქსელის ჩრდილოვანი სეგმენტის მონიტორინგს. ერდოღანის თქმით, სახელმწიფო ზედამხედველობის მიზნით მოწინავე ტექნოლოგიების გამოყენებას გეგმავს: „კიდევ უფრო გავაძლიერებთ ჩვენ ყოფნას ინტერნეტის ბნელ ჩიხებში და ამისთვის ხელოვნურ ინტელექტს გამოვიყენებთ“.

1776750354