პროექტის დირექტორის ერიკ ბეიტსის განმარტებით, სამუშაოების ძირითადი პარამეტრები შემდეგია: გრუნტის ამოღება: დაგეგმილია ჯამში თითქმის 6 მილიონი კუბური მეტრი გრუნტის ამოღება, რაც კომპანიისთვის მასშტაბურ ამოცანას წარმოადგენს. ტალღმტეხის მშენებლობა: მიმდინარეობს მზადება 1 380 მეტრი სიგრძის ტალღმტეხის მოსაწყობად. აღნიშნული ნაგებობა მომავალი წლის ბოლომდე უნდა დასრულდეს. ოპერაციული ეფექტიანობა: დასრულებული ინფრასტრუქტურა უზრუნველყოფს ნავსადგურის 95%-იან ღიაობას წლიურ ჭრილში, რაც პორტს დიდი გემების მიღებისა და მომსახურების შესაძლებლობას მისცემს. ერიკ ბეიტსის შეფასებით, ანაკლიის პროექტი მნიშვნელოვანი სტიმული იქნება საქართველოს ეკონომიკისთვის. საზღვაო ინფრასტრუქტურის მთლიანი პროექტი მომავალი წლის ბოლოსთვის უნდა დასრულდეს.ბელგიური Jan De Nul N.V. ევროპული ე.წ. „დიდი ოთხეულის“ წევრი კომპანიაა, რომელიც ანაკლიაში ნავსადგურის აკვატორიის დაღრმავების და ტალღამტეხის პროექტირება-მშენებლობის სამუშაოებს ახორციელებს.

1778054860

პროექტის მიმდინარე სტატუსი და ძირითადი ტექნიკური მახასიათებლები: საზღვაო სამუშაოები: ნავსადგურის აკვატორიაში ზღვის ფსკერი 17.5 მეტრამდე დაღრმავდება. ტალღამტეხი: აშენდება 1 380 მეტრის სიგრძის ტალღამტეხი, რაც პორტის 95%-იან წლიურ ოპერირებადობას უზრუნველყოფს. მობილიზაცია: ადგილზე უკვე დამონტაჟებულია ბეტონის ქარხანა და მიმდინარეობს სპეციალური დამცავი ნაგებობების - „იქს-ბლოკების“ (X-blocks) წარმოება. ინფრასტრუქტურის განვითარება მულტიმოდალური სატრანსპორტო სისტემის ნაწილია. უახლოეს პერიოდში იგეგმება: პორტთან დამაკავშირებელი ავტომაგისტრალის მშენებლობა. 18-კილომეტრიანი სარკინიგზო ხაზის გაყვანა, რომელიც ინტეგრირებული იქნება საქართველოს რკინიგზის 10-წლიან განახლების გეგმაში. ეკონომიკის სამინისტროს მიერ გავრცელებულ პრესრელიზში ნათქვამია, რომ პროექტის სტრატეგიული მიზანია „შუა დერეფნის“ გამტარუნარიანობის გაზრდა და საქართველოს რეგიონულ ლოგისტიკურ ჰაბად ჩამოყალიბება. მშენებლობის პროცესში ჩართულია ევროპული ე.წ. „დიდი ოთხეულის“ წევრი კომპანია, რაც საერთაშორისო სტანდარტების დაცვის გარანტიაა.ეკონომიკის სამინისტროს განცხადებით, პროექტის ფარგლებში აქცენტი კეთდება ადგილობრივი მოსახლეობის დასაქმებაზე.მშენებლობის მიმდინარეობას ადგილზე გაეცნენ ეკონომიკისა და თავდაცვის სამინისტროების ხელმძღვანელი პირები, ასევე საქართველოს რკინიგზისა და ანაკლიის საზღვაო ნავსადგურის დირექტორები.

1778054146

კერძოდ, თუ აქამდე სატვირთო მატარებელი საშუალოდ 45 ვაგონისგან შედგებოდა, დღეს მათი რაოდენობა 57 ერთეულამდეა გაზრდილი. პარალელურად მიმდინარეობს ახალი ინსტრუქციების დანერგვა, რაც სატვირთო შემადგენლობების გამტარუნარიანობასა და გადაზიდვების მოცულობას მნიშვნელოვნად გაზრდის.ფოთი-ბაქოსა და ფოთი-თბილისის მიმართულებებზე რეგულარული ბლოკ-მატარებლები დაინიშნა, რამაც გადაზიდვის დრო მნიშვნელოვნად შეამცირა. ამასთანავე, შიდა რესურსით 350-მდე ვაგონი გარემონტდა, არსებულ პარკს კი უახლოეს პერიოდში ახალი ვაგონებიც დაემატება„სატვირთო გადაზიდვებში მნიშვნელოვანი ცვლილებები გვაქვს. დავიწყეთ სალოკომოტივო და სავაგონო პარკის განახლება. ვამცირებთ გადაზიდვის დროს, რაც არსებითად მნიშვნელოვანია ტვირთმფლობელებისთვის. დავასრულეთ მოდერნიზაციის პროექტი, რაც ხელს შეუწყობს ქვეყნის ტრანზიტული შესაძლებლობების გაზრდას. საქართველოს რკინიგზა კიდევ უფრო მიმზიდველი ხდება შუა დერეფნის ქვეყნებისთვის“, - აცხადებს ლაშა აბაშიძე.საქართველოს რკინიგზის სატვირთო გადაზიდვების მიმართულებით განხორციელებული ცვლილებების შედეგად, მატარებლების სიჩქარე მოიმატებს, სატრანზიტო დრო განახევრდება, გამტარუნარიანობა კი გაორმაგდება.(R)

1777973342

ამჟამად აქტიური მუშაობა მიმდინარეობს თბილისი-ბათუმის რეისის მგზავრობის დროის შემცირებაზე. ზაფხულის სეზონის ბოლოსთვის რკინიგზა მგზავრებს ბათუმში, 5 საათისა და 30 წუთის ნაცვლად, 4 საათში ჩაიყვანს.„არსებულ რეისებს ორი ახალი მიმართულება დაემატება: თბილისი-ქუთაისი-თბილისი და თბილისი-ახალციხე-თბილისი. ამჟამად მიმდინარეობს თბილისი-ახალციხის მონაკვეთის სრული რეაბილიტაცია, კაპიტალურად შეკეთდება სარკინიგზო ინფრასტრუქტურა, რის შემდეგაც მგზავრებს ახალციხეში სამ საათში ჩავიყვანთ. ასევე ვიწყებთ ბორჯომ-ბაკურიანის რკინიგზის აღდგენას. სრული რეაბილიტაცია ჩაუტარდება ე.წ. კუკუშკას, რომელიც მგზავრებს 2027 წლიდან მოემსახურება“, - აცხადებს ლაშა აბაშიძე. (R)

1777972373

კომპანიის წმინდა მოგება 2026 წლის პირველი ოთხი თვის მონაცემებით 2025 წლის იმავე პერიოდთან შედარებით 30%-მდე გაიზარდა. იმავდროულად, საქართველოს რკინიგზის საოპერაციო მოგების მარჟა 2025 წლის პირველ ნახევართან შედარებით 25%-დან 36%-მდე გაუმჯობესდა.მნიშვნელოვნად გაიზარდა კომპანიის შემოსავლები. 2025 წლის პირველ ნახევართან შედარებით მეორე ნახევარში 10%-იანი ზრდა დაფიქსირდა, ხოლო 2026 წლის პირველი 4 თვის მონაცემები 2025 წლის იმავე პერიოდთან მიმართებით 15%-ით არის გაზრდილი.კომპანიის ფინანსური მაჩვენებლები ადასტურებს, რომ საქართველოს რკინიგზა აგრძელებს ფინანსური მდგრადობის განმტკიცებას და ეფექტურობის მაღალ ნიშნულზე შენარჩუნებას, რაც ქვეყნის სატრანსპორტო სექტორის განვითარების უმნიშვნელოვანესი წინაპირობაა.„საოპერაციო და ადმინისტრაციული ხარჯები შევამცირეთ, მოვახდინეთ საკადრო ოპტიმიზაცია, გადავხედეთ გაფორმებულ ხელშეკრულებებს და თანხები ამ მიმართულებითაც დავზოგეთ, კომპანიისთვის საკმაოდ ნაყოფიერი წელი გვქონდა“, - განაცხადა საქართველოს რკინიგზის გენერალურმა დირექტორმა.ლაშა აბაშიძის განმარტებით, წლის განმავლობაში არაერთი სტრატეგიული ცვლილება განხორციელდა. გაუქმდა იჯარა 400 ერთეულ ვაგონზე, ხოლო გვირაბების სამუშაოებზე დაზოგილმა თანხამ დაახლოებით ₾13 მლნ შეადგინა. გარდა ამისა, დამყარდა პირდაპირი კომუნიკაცია საქართველოს რკინიგზასა და საკონტეინერო გადაზიდვების ტვირთმფლობელებს შორის.ჩინეთთან, ყაზახეთთან და აზერბაიჯანთან წარმატებული მოლაპარაკებების შედეგად გაციფრულდა სერვისები და სასაზღვრო პროცედურების დრო შემცირდა 7.5-ჯერ (15-დან 2 სთ-მდე)საქართველოს რკინიგზის მიერ ბოლო ერთი წლის განმავლობაში მიღწეული შედეგები დღეს ლაშა აბაშიძემ სასტუმრო „პარაგრაფში“ გამართულ ღონისძიებაზე მთავრობის წევრებსა და დამსწრე საზოგადოებას წარუდგინა.

1777972157

როგორც კობახიძემ ჟურნალისტებს განუცხადა, ამ ეტაპზე მთავრობა აქტიურ მოლაპარაკებებს აწარმოებს პოტენციურ ინვესტორებთან, თუმცა დეტალები მოგვიანებით გახდება ცნობილი.„ჩვენ კონცენტრირებული ვართ ინვესტორზე. მთავარი არის ის, რომ ანაკლიის პორტი აშენდება და სახელმწიფო მიიღებს მაქსიმალურ მოგებას ამ პროექტიდან... ანაკლიის პორტი ყველა შემთხვევაში აშენდება და მოემსახურება ჩვენი ქვეყნის სატრანზიტო ფუნქციის შემდგომ განვითარებას“, - აღნიშნა პრემიერმა.ანაკლიის ღრმაწყლოვანი ნავსადგურის პროექტი საქართველოს დამოუკიდებლობის ისტორიაში ერთ-ერთი ყველაზე ამბიციური გეოპოლიტიკური და ეკონომიკური ინიციატივაა. მისი იდეა ქვეყნის სტრატეგიულ მდებარეობას ეფუძნება და მიზნად ისახავს საქართველოს გადაქცევას „შუა დერეფნის“ უმნიშვნელოვანეს რგოლად, რომელიც ჩინეთსა და ცენტრალურ აზიას ევროპასთან დააკავშირებს. ტრადიციული პორტებისგან განსხვავებით, ანაკლიის მთავარი უპირატესობა მისი სიღრმეა, რაც ქვეყანას საშუალებას მისცემს, ისტორიაში პირველად მიიღოს დიდი მოცულობის, ე.წ. Panamax-ის ტიპის გემები.პროექტის აქტიური ფაზა 2016 წლიდან დაიწყო, როდესაც ტენდერში „ანაკლიის განვითარების კონსორციუმმა“ (ADC) გაიმარჯვა. კონსორციუმში, რომლის სათავეშიც მამუკა ხაზარაძე და ბადრი ჯაფარიძე იდგნენ, გაერთიანებული იყვნენ „თიბისი ჰოლდინგ ანაკლია“, ამერიკული Conti International, ნიდერლანდური Van Oord PPP International, ბრიტანული Wondernet Express, ბულგარული G-Star და ინვესტორი ბობ მეიერი.სამშენებლო სამუშაოები საზეიმოდ 2017 წელს დაიწყო და მოიცავდა ზღვის ფსკერის მასშტაბურ დაღრმავებას. თავდაპირველი გეგმით, პორტს პირველი გემი 2020 წელს უნდა მიეღო, თუმცა პროცესი მალევე შეფერხდა. ძირითადი დაბრკოლება საერთაშორისო ბანკებისგან დაფინანსების მოზიდვასა და სახელმწიფოსგან მოთხოვნილ დამატებით გარანტიებს უკავშირდებოდა, რასაც თან დაერთო სამართლებრივი დავა კონსორციუმის დამფუძნებლების წინააღმდეგ.2020 წლის იანვარში საქართველოს მთავრობამ კონსორციუმთან გაფორმებული ხელშეკრულება ოფიციალურად გაწყვიტა. სახელმწიფომ მიზეზად ვალდებულებების შეუსრულებლობა დაასახელა, ხოლო კონსორციუმი ხელისუფლებას პროექტისთვის ხელის შეშლაში ადანაშაულებდა. აღნიშნულ საქმეზე საერთაშორისო არბიტრაჟში გამართული ორივე დავა სახელმწიფოს გამარჯვებით დასრულდა და კონსორციუმის მოთხოვნა მრავალმილიარდიანი კომპენსაციის შესახებ არ დაკმაყოფილდა.ხელშეკრულების გაწყვეტის შემდეგ, სახელმწიფომ მიიღო გადაწყვეტილება პორტის მშენებლობა საკუთარი სახსრებით გაეგრძელებინა, სადაც საკონტროლო, 51%-იანი წილი სახელმწიფოს საკუთრებაში დარჩებოდა, ხოლო ინვესტორს მხოლოდ 49% გადაეცემოდა.2024 წლის 29 მაისს მთავრობამ გამოაცხადა, რომ კერძო პარტნიორად ჩინურ-სინგაპურული კონსორციუმი (CCCC) შეირჩა, თუმცა ამ დროის მონაცემებით, ოფიციალური საინვესტიციო ხელშეკრულება მათთან ჯერ არ დადებულა.ამჟამად ადგილზე საზღვაო სამშენებლო სამუშაოები განახლებულია და მას ბელგიური გიგანტი Jan De Nul ახორციელებს. პროექტის პირველი ფაზის ფარგლებში ნავსადგურის ფსკერი 16 მეტრამდე უნდა დაღრმავდეს. განახლებული გეგმის მიხედვით, ანაკლიის ღრმაწყლოვანი პორტი პირველ გემს 2029 წელს მიიღებს, რაც მნიშვნელოვნად გაზრდის საქართველოს ტვირთბრუნვასა და მის გავლენას საერთაშორისო ლოგისტიკურ ჯაჭვში.

1777968551

საანგარიშო პერიოდში, GCCA-ის გადაწყვეტილებით, მომხმარებელთა ჯგუფის უფლების 98 დარღვევის ფაქტი დადასტურდა - 246 საქმეზე. GCCA-ის მიერ დაკისრებული ვალდებულების შეუსრულებლობის გამო 41 მოვაჭრეს - 61 საქმეზე დაეკისრა ჯარიმა, ჯამში - 60 176 ლარის ოდენობით. ამასთან, მომხმარებლის სასარგებლოდ, პირობითი ვალდებულების აღების შესახებ 80 საქმეზე - 68 შეთანხმება გაფორმდა, რაც ნიშნავს, რომ მოვაჭრეებმა აიღეს ვალდებულებები - საქმიანობის შიდა პოლიტიკა შეცვალონ და იმ მომხმარებელთა უფლებები აღადგინონ, რომელთაც, სავარაუდოდ, წარსულში არსებული სავაჭრო პოლიტიკის შედეგად ზიანი მიადგათ.ამასთან, საანგარიშო პერიოდში, მომხმარებლის მიერ შემოსული განაცხადების 67% ონლაინ ვაჭრობის ფაქტს ეხებოდა, ხოლო 33% ნივთის ადგილზე შეძენის შემთხვევას. ადგილმდებარეობის მიხედვით, სააგენტოსთვის მომართვიანობისას, დიდი წილი - 80% თბილისს უჭირავს, შემდეგ კი მოდის რეგიონები - აჭარა 6%, იმერეთი 4%, ქვემო ქართლი 3%, კახეთი 2%, სამეგრელო – ზემო სვანეთი 1% და სხვ.მიმდინარე წლის 4 თვის მონაცემებით, თანხის უკან დაბრუნების მოთხოვნაზე დაფიქსირდა 301 განაცხადი, ნაკლიანი ნივთის შეკეთებასა ან შეცვლაზე 223, ნაკლოვანი მომსახურებისას უფლების აღდგენაზე 182, დადგენილ ვადაში საქონლის მიწოდებაზე 52, ხოლო სხვა დანარჩენზე - 77. სექტორების მიმართულებით, სტატისტიკის თანახმად, 70%-ს საბითუმო და საცალო ვაჭრობის სექტორი იკავებდა, ტრანსპორტი და დასაწყობება 11%, განთავსება და საკვების მიწოდება 2%, ხელოვნება, გართობა და დასვენება - 2%, ხოლო სხვა სახის საქმიანობები 15%.

1777967792

აზიის განვითარების ბანკის წლიური შეხვედრის ფარგლებში, ფინანსთა მინისტრმა შეხვედრები გამართა ბანკის პრეზიდენტთან და ხელმძღვანელ პირებთან. მხარეებმა განიხილეს საქართველოში არსებული ეკონომიკური მდგომარეობა, მაღალი ეკონომიკური ზრდის შედეგები და ბანკის მიერ ქვეყანაში მიმდინარე პროექტები.ლაშა ხუციშვილმა ხაზი გაუსვა ADB-ის, როგორც ერთ-ერთი წამყვანი დონორი საფინანსო ინსტიტუტის როლს: ინვესტიციების ჯამური მოცულობა: ბანკს საქართველოში 6 მილიარდ დოლარამდე ინვესტიცია აქვს განხორციელებული. მიმდინარე პორტფელი: არსებული პროექტების ღირებულება 2 მილიარდ დოლარს აჭარბებს. „შუა დერეფანი“: ბანკის პრეზიდენტმა ხაზი გაუსვა საქართველოს ცენტრალურ როლს შუა დერეფნის განვითარების პროცესში. შეხვედრაზე ADB-მა კიდევ ერთხელ დაადასტურა მზაობა, გააგრძელოს ინვესტიციების მხარდაჭერა ინფრასტრუქტურის მიმართულებით, რათა კიდევ უფრო გამოიკვეთოს საქართველოს სტრატეგიული ფუნქცია რეგიონში.

1777899002

კომისიის დასკვნით, საქართველოს საწვავის ბაზარი მნიშვნელოვნადაა დამოკიდებული რუსეთის, ბულგარეთის, რუმინეთისა და აზერბაიჯანის იმპორტზე. აღნიშნული კონცენტრაცია ბაზარს გეოპოლიტიკური რყევების, სანქციებისა და ლოგისტიკური შეფერხებების მიმართ მოწყვლადს ხდის.ამავე პერიოდში, 5 მსხვილი კომპანიის ჯამურმა წილმა ბაზარზე 67.3% შეადგინა, რაც საშუალო კონცენტრაციის მაჩვენებელია.2026 წლის მარტი-აპრილის პერიოდში, ახლო აღმოსავლეთში არსებული დაძაბულობისა და გლობალური ენერგეტიკული რისკების ფონზე, საქართველოში საწვავის ფასების ზრდა მნიშვნელოვნად დაჩქარდა: ბენზინის (რეგულარი და პრემიუმი) ფასი 10.8%–14.4%-ით გაიზარდა. დიზელის ფასი 20.1%–23.8%-ით გაიზარდა. კომისიის ანალიზით, საწვავზე აქციზის შემცირება ფასების კლების ეფექტიანი მექანიზმი ვერ იქნება, რადგან ის ევროპულ ქვეყნებთან შედარებით ისედაც დაბალია.ფასების სტაბილურობის უზრუნველსაყოფად, კომისია უარს ამბობს ადმინისტრაციულ კონტროლზე და აქცენტს ბაზრის ლიბერალიზაციაზე აკეთებს.დასკვნაში გაწერილი მთავარი რეკომენდაციებია: მიწოდების დივერსიფიკაცია: იმპორტის წყაროების არეალის გაფართოება. მარაგების მართვა: სტრატეგიული რეზერვების მართვის სისტემის გაუმჯობესება. ლოგისტიკა: მიწოდების ჯაჭვის ოპტიმიზაცია და თვითმომსახურების მოდელების ეტაპობრივი დანერგვა ხარჯების შესამცირებლად. „საწვავის ფასების სტაბილურობა საქართველოში უფრო მეტად მიიღწევა კონკურენციის გაღრმავებით, მიწოდების უსაფრთხოებითა და ბაზრის გამჭვირვალობით, ვიდრე ფასების ადმინისტრაციული კონტროლით“, - ნათქვამია საპარლამენტო კომისიის დოკუმენტში.

1777647794

კომისიის დასკვნით, ფასების ზედა ზღვრის დაწესების არსებულმა პრაქტიკამ ეფექტიანობა უკვე დაადასტურა, რამაც ბაზრის სტაბილურობის შენარჩუნების პარალელურად, სექტორში ზედმეტი მარჟები შეზღუდა.საპარლამენტო ჯგუფი გამოდის ინიციატივით, რომ ფასების რეგულირება ბაზარზე არსებული, აქტიურად მბრუნავი მედიკამენტების მინიმუმ 60%-ზე გავრცელდეს. კომისიის პროგნოზით, აღნიშნული ნაბიჯი პირდაპირ აისახება მომხმარებლის ჯიბეზე.„მიზანშეწონილია სისტემის გავრცელება აქტიურად მბრუნავი მედიკამენტების მინიმუმ 60%-ზე. შედეგად, მოსალოდნელია, რომ მოსახლეობას საშუალოდ 40%-ით შეუმცირდება ფასები იმ მედიკამენტებზე, რომლებზეც რეფერენტული ფასები დღეს არ მოქმედებს“, - ნათქვამია კომისიის დასკვნაში.პარალელურად, რეკომენდაცია ითვალისწინებს ქრონიკული დაავადებების მართვის სახელმწიფო პროგრამის ეტაპობრივ გაფართოებას. ამჟამად პროგრამა 400,000 ბენეფიციარს მოიცავს და მისი ბიუჯეტი 70 მლნ ლარს შეადგენს, თუმცა კომისია დამატებითი მედიკამენტების ჩართვის აუცილებლობაზე მიუთითებს.ბაზარზე კონკურენციის სტიმულირებისთვის, დოკუმენტი მედიკამენტების რეგისტრაციის პროცედურების ოპტიმიზაციას ითხოვს. კერძოდ, იგეგმება ბიოექვივალენტობის კვლევის მოთხოვნის მოხსნა იმ პრეპარატებისთვის, რომლებიც 10 წელზე მეტია მიმოქცევაშია ევროპის წამლის სააგენტოს (EMA) ან სხვა მკაცრი მარეგულირებლების იურისდიქციაში.კომისიის შეფასებით, ეს ცვლილება მნიშვნელოვანია ადგილობრივი მწარმოებლებისთვის, რადგან შეამცირებს როგორც ფინანსურ, ისე დროით დანახარჯებს. გარდა ამისა, იგეგმება ეროვნული GMP (კარგი საწარმოო პრაქტიკა) სერტიფიცირების მექანიზმის გაძლიერება უცხოური მწარმოებლებისთვის, რაც ბაზარზე ახალი პროდუქციის სწრაფ შემოსვლას შეუწყობს ხელს.რეფორმის ფარგლებში, კომისია ერთიანი, კოორდინირებული მონიტორინგის სისტემის დანერგვას ითხოვს. სისტემამ უნდა უზრუნველყოს: რეგულაციების გავლენის მუდმივი ანალიზი, რათა არ მოხდეს ასორტიმენტის შემცირება ან ნაკლებად მომგებიანი მედიკამენტების ბაზრიდან გასვლა. მედიკამენტების დეფიციტის პრევენცია მომწოდებლებთან ხელშეკრულებების პირობების გადახედვისა და უწყვეტი მიწოდების გარანტიების გზით. კომისიის დასკვნა, რომელიც ფასწარმოქმნის ჯაჭვის გაჯანსაღებას ისახავს მიზნად, საშუალოვადიან პერიოდში ფასების დინამიკასა და პროდუქციის ხელმისაწვდომობაზე დადებით გავლენას მოახდენს.

1777635102