მსხვილფეხა რქოსანი პირუტყვის რაოდენობა 7%-ით, რძის წარმოება კი 1.2%-ით შემცირდა

გამოკვლევის შედეგების მიხედვით, 1Q26-ში სასაკლაოებში დაიკლა 113.9 ათასი სული პირუტყვი, საიდანაც 29.5% – მსხვილფეხა რქოსანი პირუტყვი, 64% – ღორი, ხოლო 3.4% ცხვარი და თხა იყო. დანარჩენი პირუტყვის წილი (არ მოიცავს ფრინველს) 3.1%-ს შეადგენდა. გარდა ამისა, საანგარიშო პერიოდის განმავლობაში სასაკლაოებში დაკლული ფრინველის რაოდენობა 2,33 მილიონი ერთეულით განისაზღვრა.სასაკლაოების მიერ 1Q26-ში 13.5 ათასი ტონა ხორცი იქნა წარმოებული (იგულისხმება დაკლული წონა, ფრინველის ხორცის ჩათვლით), საიდანაც 30.1% მოდიოდა მსხვილფეხა რქოსანი პირუტყვის ხორცზე, 28.6% – ფრინველის ხორცზე, 40.8% – ღორის ხორცზე, 0.4% – ცხვრისა და თხის ხორცზე, ხოლო დანარჩენს უმნიშვნელო წილი ეკავა.საანგარიშო პერიოდში მომსახურება გაეწია 7.8 ათას პირს, საიდანაც 53.6% შინამეურნეობების (ოჯახური მეურნეობები) სახით იყვნენ წარმოდგენილნი, სასაკლაოებში დასაქმებულთა საშუალო თვიურმა რაოდენობამ კი 1 027 კაცი შეადგინა.ერთეული პირუტყვის დაკვლაზე მომსახურების საშუალო ფასი შემდეგნაირი იყო: მსხვილფეხა რქოსანი პირუტყვის დაკვლის საფასური – 42.9 ლარი, ღორის დაკვლის საფასური – 34 ლარი, ხოლო ცხვრის ან თხის დაკვლის საფასური – 13.4 ლარი.1Q26-ში საქართველოში 331 ერთეული სამაცივრე მეურნეობა ფუნქციონირებდა, რომელთა უმრავლესობაც (66.5%) შიდა ქართლის რეგიონში იყო განთავსებული. მოქმედი სამაცივრე მეურნეობები ასევე განთავსებული იყო თბილისში (12.4%), იმერეთის რეგიონში (5.4%), ქვემო ქართლის რეგიონში (4.2%), აჭარის ა.რ.-ში (3.6%), სამეგრელო-ზემო სვანეთის რეგიონში (2.4%), სამცხე ჯავახეთის რეგიონში (2.1%), კახეთის რეგიონში (1.8%), მცხეთა-მთიანეთის რეგიონში (0.9%), რაჭა-ლეჩხუმისა და ქვემო სვანეთის რეგიონში (0.3%) და გურიის რეგიონში (0.3%).1Q26-ში მომსახურება გაეწია 355 მომხმარებელს. მწარმოებელთა და გადამყიდველთა რაოდენობამ, რომელთაგანაც შესყიდულ იქნა პროდუქცია შემდგომი რეალიზაციის მიზნით 826 ერთეული შეადგინა, ხოლო სამაცივრეებში დასაქმებულთა საშუალო თვიური რაოდენობა 1 662 კაცით განისაზღვრა.1Q26-ის განმავლობაში სამაცივრეებში შენახული (განთავსებული) იყო 97.5 ათასი ტონა პროდუქცია, მათ შორის 20.1% – ქათმის ხორცი (გაყინულის ჩათვლით), 31.9% – ხორცი და ხორცპროდუქტები (ნახევარფაბრიკატების ჩათვლით, ქათმის ხორცის გარდა), 12.7% – თევზეული, 19.5% – ხილი და ბოსტნეული, 10.2% – რძის პროდუქტები და 5.5% – სხვა პროდუქტები.1Q26-ში სამაცივრე მეურნეობებში შენახული პროდუქციის მთლიანი მოცულობიდან 17%-ს – საკუთარი წარმოების, 25.5%-ს – შემდგომი რეალიზაციის მიზნით შესყიდული, ხოლო 57.5%-ს მომსახურების სახით შენახული პროდუქცია შეადგენდა. ამავე პერიოდში, მომსახურების სახით მიღებულმა შემოსავალმა 7.3 მილიონი ლარი შეადგინა.საქსტატის მონაცემებით, 1Q26-ში სამაცივრე მეურნეობების მიერ გაყიდულ იქნა 224.6 მილიონი ლარის ღირებულების (28.6 ათასი ტონა) პროდუქცია, საიდანაც, ღირებულებით გამოსახულებაში, იმპორტირებულმა პროდუქციამ შეადგინა 38.5%, საკუთარი წარმოების პროდუქციამ – 12.3%, ხოლო გაყიდვის მიზნით შესყიდულმა (ადგილობრივი) პროდუქციამ – 49.2%.ამასთან, საანგარიშო პერიოდში, სამაცივრეების მიერ გაყიდული საკუთარი წარმოების პროდუქციის მთლიანი მოცულობის 28.3% მოდიოდა ქათმის ხორცზე. ამავე პერიოდში, სამაცივრე მეურნეობების მიერ გაყიდული იმპორტირებული პროდუქციის მთლიან ღირებულებაში მნიშვნელოვანი წილი რძის პროდუქტებზე (32.3%), პირუტყვის ხორცსა და ხორცპროდუქტებზე (ნახევარფაბრიკატების ჩათვლით) (24.3%), ქათმის ხორცზე (გაყინულის ჩათვლით) (13.1%) და თევზეულზე (9%) მოდიოდა.საანგარიშო პერიოდში, სამაცივრე მეურნეობების მიერ უცხო ქვეყნებში გაყიდული პროდუქციის ღირებულებამ 0.3 მილიონი ლარი შეადგინა, რაც ამავე პერიოდში გაყიდული პროდუქციის მთლიანი ღირებულების 0.1%-ს შეადგენდა. საზღვარგარეთ ძირითადად რეალიზებულ იქნა ქათმის ხორცი.გამოკვლევის შედეგების მიხედვით, კამერების საშუალო დღიური დატვირთვა (პროცენტულად კამერების ჯამური ტევადობიდან) იანვარში შეადგენდა 51.6%-ს, თებერვალში – 48.5%-ს, ხოლო მარტში – 43.5%-ს.1Q26-ში საქართველოში 31 ელევატორი ფუნქციონირებდა, რომელთა უმრავლესობაც ქვემო ქართლის (35.3%) რეგიონში იყო განთავსებული. ელევატორების 16.1% ფუნქციონირებდა სამეგრელო-ზემო სვანეთის რეგიონში, 16.1% კახეთის რეგიონში, 12.9% – შიდა ქართლის რეგიონში, 9.7% – თბილისში, 6.5% – იმერეთის რეგიონში, 3.2% კი – გურიის რეგიონში.1Q26-ის განმავლობაში მომსახურება გაეწია 21 მომხმარებელს. მწარმოებელთა და გადამყიდველთა რაოდენობამ, რომელთაგანაც შესყიდულ იქნა პროდუქცია შემდგომი რეალიზაციის მიზნით, 49 ერთეული შეადგინა, ხოლო ელევატორებში დასაქმებულთა საშუალო თვიური რაოდენობა 439 კაცით განისაზღვრა.1Q26-ში, ელევატორებში შენახული (განთავსებული) იყო 91 ათასი ტონა პროდუქცია, რომლის 65.5%-ს წარმოადგენდა ხორბალი და 16.8%-ს სოიოს შროტი. საანგარიშო პერიოდში, ელევატორებში განთავსებული პროდუქციის მთლიანი მოცულობის 82.9%-ს ელევატორების მიერ შემდგომი რეალიზაციის მიზნით შესყიდული პროდუქცია შეადგენდა.1Q26-ში, ელევატორების მიერ გაყიდულ იქნა 61 მილიონი ლარის ღირებულების 59.9 ათასი ტონა პროდუქცია, საიდანაც 31.6% იყო იმპორტირებული პროდუქცია, ხოლო 59.3% – ადგილობრივი (საკუთარი წარმოების) პროდუქცია.ელევატორების მიერ საკუთარი წარმოების პროდუქციაში, როგორც მოცულობის, ისე ღირებულების მიხედვით, ჭარბობდა ხორბლის ფქვილი, რომელზეც მოდიოდა ელევატორების მიერ გაყიდული საკუთარი წარმოების პროდუქციის 80.8%.საქსტატის გამოკვლევის შედეგების მიხედვით, ელევატორების საცავების საშუალო დღიური დატვირთვა (პროცენტულად საცავების ჯამური ტევადობიდან) იანვარში შეადგენდა 50.9%-ს, თებერვალში – 46.7%-ს, ხოლო მარტში – 47.5%-ს.

1779097317

კერძოდ, Lion Finance Group-ის (BGEO LN) აქციები დაიხურა 108.40 ბრიტანულ ფუნტ სტერლინგში (GBP), -1.72% წინა კვირასთან შედარებით და -2.87% გასულ თვესთან შედარებით. ვაჭრობის მოცულობამ 291 ათას აქციაზე მეტი შეადგინა, GBP 104.90 - 111.10 დიაპაზონში. ბოლო 4 კვირის განმავლობაში, საშუალო დღიური ვაჭრობის მოცულობამ 55 ათასი აქცია შეადგინა.თიბისი ბანკის ჯგუფის (TBCG LN) აქციები დაიხურა 45.78 ბრიტანულ ფუნტ სტერლინგში (GBP), -1.80% წინა კვირასთან შედარებით და - 8.37% გასულ თვესთან შედარებით. ვაჭრობის მოცულობამ 341 ათას აქციაზე მეტი შეადგინა, GBP 43.70 - 47.68 დიაპაზონში. ბოლო 4 კვირის განმავლობაში, საშუალო დღიური ვაჭრობის მოცულობამ 49 ათასი აქცია შეადგინა.Georgia Capital-ის (CGEO LN) აქციები დაიხურა 40.35 ბრიტანულ ფუნტ სტერლინგში (GBP), +4.13% წინა კვირასთან შედარებით და -0.49% გასულ თვესთან შედარებით. ვაჭრობის მოცულობამ 561 ათას აქციაზე მეტი შეადგინა, GBP 37.60 - 40.45 დიაპაზონში. ბოლო 4 კვირის განმავლობაში, საშუალო დღიური ვაჭრობის მოცულობამ 75 ათასი აქცია შეადგინა.

1779096601

ევროკომისიის პრეზიდენტ ურსულა ფონ დერ ლაიენისადმი მიწერილ წერილში, რომლის შესახებაც ორშაბათს პირველად იტალიური გაზეთი Corriere della Sera იტყობინებოდა, მელონიმ მოითხოვა, რომ „ენერგეტიკული კრიზისის დასაძლევად საჭირო ინვესტიციები და საგანგებო ზომები“ გათავისუფლდეს ბლოკის „სტაბილურობისა და ზრდის პაქტის“ რეგულაციებისგან. აღნიშნული ჩარჩო ევროკავშირის წევრებს ავალდებულებს, რომ სამთავრობო ბიუჯეტის დეფიციტი მთლიანი შიდა პროდუქტის (მშპ) 3 პროცენტზე დაბალ ნიშნულზე შეინარჩუნონ.„ახლო აღმოსავლეთში არსებული კრიზისი და ჰორმუზის სრუტეში არსებული დაძაბულობა, რაც ემატება უკრაინაში რუსული აგრესიის შედეგებს, უკვე ახდენს ძალიან მძიმე და ხშირად ასიმეტრიულ გავლენას ენერგიის ფასებზე, ასევე ოჯახებისა და ბიზნესის ხარჯებზე“, - წერს მელონი წერილში.იტალიის პრემიერი ამტკიცებდა, რომ ისევე, როგორც სტაბილურობის შეთანხმება თავისი გათვლებიდან ათავისუფლებს თავდაცვის ხარჯებს, ანალოგიურად არ უნდა იქნეს გათვალისწინებული ენერგეტიკასთან დაკავშირებული ხარჯებიც. „ჩვენ უნდა გვქონდეს პოლიტიკური გამბედაობა, რათა ვაღიაროთ, რომ დღეს ენერგოუსაფრთხოება ასევე წარმოადგენს ევროპის სტრატეგიულ პრიორიტეტს“, - აღნიშნა მან მტკიცედ.მელონიმ დასძინა, რომ რომს გაუჭირდება ევროკავშირის თავდაცვის დაფინანსების პროგრამაში (SAFE) მონაწილეობის გამართლება, თუ ბრიუსელი უარს იტყვის მსგავს მოქნილობაზე ენერგეტიკულ ხარჯებთან მიმართებით. იტალიას სურს, რომ ბლოკის არსებული „ეროვნული უსაფრთხოების დათქმა“, რომელიც ამჟამად თავდაცვის ინვესტიციებთან არის დაკავშირებული - დროებით გაფართოვდეს და საგანგებო ენერგეტიკული ღონისძიებებიც მოიცვას.იტალიის პრემიერ-მინისტრის ეს მიმართვა მელონისთვის ფისკალურად რთულ მომენტში ხდება. გასულ თვეში ევროკავშირის სტატისტიკურმა ორგანომ დაადასტურა, რომ რომის 2025 წლის ბიუჯეტის დეფიციტმა ბრიუსელის ფისკალური წესები დაარღვია. ეს სიახლე მელონისთვის მართლმსაჯულების რეფერენდუმში განცდილი სერიოზული მარცხის ფონზე გავრცელდა და სავარაუდოდ, აიძულებს იტალიის მთავრობას, შეზღუდოს ხარჯები სენსიტიური საარჩევნო წლის წინ, როდესაც მისი მემარჯვენე-ცენტრისტული კოალიცია გამოკითხვებში თავის მემარცხენე-ცენტრისტულ ოპონენტებთან თანაბარ პოზიციებზეა.მას შემდეგ, რაც 28 თებერვალს, ირანის სამიზნეებზე აშშ-ისა და ისრაელის ერთობლივი დარტყმების შედეგად ირანის ომი იფეთქა, ევროპას ენერგიის ფასების მკვეთრი ზრდა დაატყდა თავს, რასაც თან ახლავს მზარდი შეშფოთება გაზის მიწოდებასთან, ნავთობგადამამუშავებელი ქარხნების შეფერხებებთან და საავიაციო საწვავის მარაგების შემცირებასთან დაკავშირებით. გლობალური ნავთობის მიწოდების დაახლოებით 20 პროცენტი სწორედ ჰორმუზის სრუტეზე გადის.თუმცა, ბრიუსელი აქამდე წინააღმდეგობას უწევდა მოწოდებებს კრიზისთან გასამკლავებლად ძირითადი პოლიტიკის შეცვლის შესახებ. მიმდინარე წლის დასაწყისში კომისიამ უარყო ავსტრიის, გერმანიის, იტალიის, პორტუგალიისა და ესპანეთის მოთხოვნა იმ ენერგეტიკულ კომპანიებზე ზემოგების გადასახადის (windfall tax) დაწესების შესახებ, რომლებიც ირანის ომის ფონზე დიდ მოგებას იღებენ. კვირას უწყებამ ანალოგიურად მიანიშნა, რომ არ აპირებს მელონის მოთხოვნის დაკმაყოფილებას.იტალიური მედიისთვის მიცემულ განცხადებაში, კომისიის პრესსპიკერმა ოლოფ გილმა განაცხადა, რომ ევროკავშირმა მთავრობებს კრიზისის სამართავად უკვე შესთავაზა „ვარიანტების ფართო სპექტრი“. მან დამატებით ხაზგასმით აღნიშნა, რომ ბლოკი „ამ ვარიანტებს შორის არ განიხილავს ეროვნული უსაფრთხოების დათქმას“, რადგან სურს დარჩეს „ფისკალურად პასუხისმგებლობიანი შეზღუდვების ჩარჩოებში“.

1779096185

15-დან-31-მდე მაისის ჩათვლით ის მომხმარებლები, რომლებიც 2,000 ლარზე ნაკლები მოცულობის განვადებას გაააქტიურებენ (ეფექტური ლარში 26%-დან) აქციაში ავტომატურად ჩაერთვებიან. აქციის ფარგლებში კი ყოველი 50-ე მომხმარებელი გამარჯვებულად გამოვლინდება და განვადების ძირი თანხა გაუნახევრდება.განვადების გააქტიურება შესაძლებელია საქართველოს ბანკის ყველა პარტნიორ მაღაზიაში QR კოდის მეშვეობით, ასევე ინვოისის საფუძველზე განვადების მენეჯერებთან, ბანკირებთან და მერჩანტ დესკებთან.გაითვალისწინეთ,  რომ აქციაში მონაწილეობისთვის განვადების თანხა 2,000 ლარზე ნაკლები უნდა იყოს.მომხმარებლებს შესაძლებლობა აქვთ გამარჯვებულების სტატისტიკას ლაივ რეჟიმში სპეციალურ ბმულზე ადევნონ თვალი: https://bankofgeorgia.ge/ka/retail/installment-statisticsაქციის დეტალური ინფორმაციის მისაღებად კი ეწვიეთ ბმულს: https://bankofgeorgia.ge/ka/about/news/details/6a05b62f1fef920007d7ff80 (R)

1779095373

სწორედ ამ მიზნით, უკვე 10 წელზე მეტია, საქართველოს ბანკი სხვადასხვა საერთაშორისო სასტიპენდიო პროგრამას ახორციელებს, რითაც ახალგაზრდა პროფესიონალებს და უკვე მოსწავლეებს, აძლევს შესაძლებლობას, მიიღონ განათლება წამყვან უნივერსიტეტებსა და სასწავლებლებში, სრული დაფინანსებით.გახდი საქართველოს ბანკის სტიპენდიატი Fulbright-ის პროგრამაშისაქართველოს ბანკი 2014 წლიდან Fulbright-ის პროგრამის მხარდამჭერია. შესაბამისად, ბანკი ყოველწლიურად საკუთარ გამარჯვებულებს ავლენს და მათ აშშ-ში როგორც სწავლის, ასევე ცხოვრების ხარჯებს სრულად უფინანსებს.Fulbright-ის ფარგლებში უკვე გამოვლინდა საქართველოს ბანკის 16 სტიპენდიატი. 2027-2028 წლის გამარჯვებულის გამოსავლენად განაცხადების მიღება მიმდინარეობს.Fulbright-ის სამაგისტრო პროგრამაზე აპლიკაციების შევსება 2026 წლის 1 ივლისამდე არის შესაძლებელი. ამისათვის, ეწვიეთ საერთაშორისო განათლების ინსტიტუტის (IIE) პორტალს.გახდი საქართველოს ბანკის ნიკა გუჯეჯიანის სახელობის სტიპენდიატიწელს, ნიკა გუჯეჯიანის სახელობის სასტიპენდიო პროგრამა ახალ ლოკაციაზე - მადრიდში, Miami Ad School Europe-ში გრძელდება.ნიკა გუჯეჯიანის სახელობის სასტიპენდიო პროგრამაზე განაცხადების მიღება დაიწყო და 8 ივნისამდე გაგრძელდება. დამატებითი ინფორმაცია და სარეგისტრაციო ფორმა ხელმისაწვდომია ბმულზე.აღსანიშნავია, რომ ინიციატივის ფარგლებში, უკვე გამოვლინდა საქართველოს ბანკის 5 სტიპენდიატი.გახდი საქართველოს ბანკის სტიპენდიატი CHEVENING-ის პროგრამაში10 წელზე მეტია, საქართველოს ბანკი CHEVENING-ის სასტიპენდიო პროგრამის პარტნიორია. პროექტის ფარგლებში, ფინანსური ინსტიტუტი ყოველწლიურად საკუთარ რჩეულს ასახელებს და მათ ბრიტანეთის წამყვან უნივერსიტეტებში სამაგისტრო საფეხურზე სწავლას და მასთან დაკავშირებულ ყველა საჭირო ხარჯებს სრულად უფინანსებს.პროგრამის ფარგლებში უკვე გამოვლინდა 30-ზე მეტი სტიპენდიატი და მათი რაოდენობა ყოველწლიურად იზრდება.2027-2028 წლის პროგრამაზე მონაწილეობის მისაღებად აპლიკაციები აგვისტოში გაიხსნება. დამატებითი ინფორმაციისთვის ეწვიეთ ბმულს.საქართველოს ბანკის ახალი სასტიპენდიო პროგრამა მოსწავლეებისთვის15-17 წლის მოსწავლეებისთვის ხარისხიან განათლებაზე ხელმისაწვდომობის გაზრდის მიზნით, საქართველოს ბანკი UWC Georgia-ს პარტნიორია.UWC Georgia მიზნად ისახავს განათლების საშუალებით სხვადასხვა ხალხის, ერისა და კულტურის დაახლოებას. პროგრამა მოსწავლეებს აძლევს შესაძლებლობას, მათთვის საინტერესო ლოკაციაზე - მსოფლიოს მასშტაბით 17 ქვეყანაში, 18 პარტნიორ სკოლაში გააგრძელონ სწავლა.საქართველოს ბანკისა და UWC Georgia-ს პარტნიორობის ფარგლებში უკვე ორი სტიპენდიატია გამოვლენილი, წლევანდელი კონკურსი 1 აგვისტოს გამოცხადდება.ეს საქართველოს ბანკის მიერ განხორციელებული საგანმანათლებლო პროგრამების მხოლოდ ნაწილია. ინიციატივების შესახებ დეტალური ინფორმაციის მისაღებად ეწვიეთ ვებგვერდს. (R)

1779095190

ამ გადაწყვეტილების შესახებ მთავრობის ადმინისტრაციაში გამართულ ბრიფინგზე ორშაბათს ვიცე-პრემიერმა, სამართალდამცავი სტრუქტურების კოორდინაციის საკითხებში სახელმწიფო მინისტრმა მამუკა მდინარაძემ განაცხადა.მისი განმარტებით, ახალი უწყება პროაქტიურ რეჟიმში იმუშავებს, რაც იმას ნიშნავს, რომ რეაგირება მხოლოდ მოქალაქის საჩივარზე არ იქნება დამოკიდებული - სამმართველო თავად განახორციელებს მონიტორინგს, მოამზადებს სამართლებრივ შეფასებას და საჭიროების შემთხვევაში, მასალებს სასამართლოს გადაუგზავნის. ინიციატივა ეხება ნებისმიერი ტიპის საჯარო კომუნიკაციას, რომელიც სიძულვილის ენას, შუღლის გაღვივებასა და ღირსების შელახვას შეიცავს.მდინარაძემ აღნიშნა, რომ აღნიშნული გადაწყვეტილება პრემიერ-მინისტრ ირაკლი კობახიძის მიერ რამდენიმე თვის წინ წამოყენებული ინიციატივის გაგრძელებაა, რომელიც საჯარო დისკუსიის სივრცის გახსნას ისახავდა მიზნად. ვიცე-პრემიერის განცხადებით, წლების განმავლობაში გარე აქტორების მხრიდან მიზანმიმართულად ხდებოდა დებატების სივრცის ხელოვნურად ჩაკეტვა პოლარიზაციისა და შუღლის წასახალისებლად, რამაც საჯარო რიტორიკის აგრესიული სტანდარტი დაამკვიდრა.სახელმწიფო მინისტრმა ხაზგასმით აღნიშნა, რომ რეფორმის მიზანი არ არის აზრისა და გამოხატვის თავისუფლების შეზღუდვა. მისი თქმით, მსგავსი პრაქტიკა მოქმედებს ევროპის არაერთ ქვეყანაში, მათ შორის ბრიტანეთში, გერმანიასა და საფრანგეთში, სადაც ინსტიტუტები საზოგადოებრივ სივრცეს დესტრუქციული კამპანიებისგან იცავენ. მდინარაძის განცხადებით, პარლამენტის მიერ მიღებული შესაბამისი საკანონმდებლო ბაზის ეფექტური აღსრულებისთვის შსს-ს ინსტიტუციური გაძლიერება ფუნდამენტური ნაბიჯია.

1779093309

თბილისი (GBC) – მისასალმებელია, რომ მარტში გამოქვეყნებულ ერთგვერდიან შეჯამებას, თუ რა ვალუტებში უნდა ისესხონ მსხვილმა ბიზნესებმა, საკმაოდ ფართო გამოხმაურება მოჰყვა. მართალია, კიდევ ერთხელ უნდა აღვნიშნოთ, რომ, როგორც მკვლევრებს, ერთგვერდიანი შეჯამებები განსაკუთრებულად არ გვხიბლავს, თუმცა, მაღალი ინტერესის გათვალისწინებით, „გრძელი სიტყვის მოკლედ თქმის" ეს ფორმატიც ღირებულია. მეორე მხრივ, რუსთაველის ნათქვამია ისიც, რომ „მოშაირე არა ჰქვიან, ვერას იტყვის ვინცა გრძელად".ამდენად, ვაგრძელებთ მკითხველზე მორგებული პუბლიკაციების სერიას, რომელთა მიზანიც თიბისი კაპიტალის დაფინანსების ოპტიმალური სავალუტო სტრატეგიის პრაქტიკაში უფრო აქტიურად დამკვიდრების ხელშეწყობაა. დღევანდელი პუბლიკაცია სწორედ მკითხველებისგან მიღებულ კომენტარებსა და უკუკავშირს ეთმობა.სანამ კონკრეტულ საკითხებზე გადავალთ, გვსურს კიდევ ერთხელ აღვნიშნოთ, რომ გაცვლითი კურსის ბიზნეს სტრატეგია არა მხოლოდ სახელითაა სტრატეგია, არამედ შინაარსითაც. სტრატეგიასა და გეგმას შორის ფუნდამენტური განსხვავებაა: გეგმა გარკვეულ ქმედებათა თანმიმდევრობაა, ხოლო სტრატეგია - გადაწყვეტილებათა ერთობლიობა, მათ შორის იმის თაობაზე, თუ რა არ უნდა გაკეთდეს. როგორც ამ მიმართულების ერთ-ერთი მოწინავე სპეციალისტი როჯერ მარტინი ამბობს, თუ სტრატეგიის საპირისპირო გადაწყვეტილება აშკარად მცდარია, მაშინ კომპანიას სტრატეგია, უბრალოდ, არც გააჩნია. ამდენად, პრაქტიკაში ბევრია დამოკიდებული კონკრეტული ბიზნესის რისკის აპეტიტსა და ინდივიდუალურ მახასიათებლებზე. თუმცა, საერთოა სარგებლის ძირითადი წყარო: მომგებიანობის ზრდა და რისკის შემცირება კომპანიისა (მიკრო) და ეკონომიკის (მაკრო) დონეზე ანალიზის სინთეზის შედეგად.რაც შეეხება უშუალოდ კომენტარებს, პუბლიკაციაში განხილულ საკითხებს შორისაა სესხის აღებისას ლარში, აშშ დოლარსა და ევროში რეკომენდებული სტრუქტურის წინა პერიოდებთან შედარებით ცვლილების მიზეზები და მასშტაბი. აღნიშნულია, რომ, სავალო ვალდებულების აღებისას, ეროვნული ვალუტის ოპტიმალური წილის განსასაზღვრად მეტად მნიშვნელოვანი არა ლარი/აშშ დოლარის გაცვლითი კურსი, არამედ ლარის სავაჭრო პარტნიორებთან შეწონილი გაცვლითი კურსია. მაგალითისთვის, სხვა თანაბარ პირობებში, თურქული ლირის გაუფასურება გარკვეულწილად აუცილებლად აისახება ლარზე, იმის მიუხედავადაც კი, თუ თავდაპირველად აშშ დოლარის მიმართ გაცვლითი კურსი უცვლელია. სწორედ ეფექტური გაცვლითი კურსის წონასწორული მდგომარეობის - და ამ წონასწორულ მდგომარეობასთან გადახრის - შეფასებით არის შესაძლებელი იმის განსაზღვრა, ზედმეტად გაუფასურებული ან გამყარებული ხომ არ არის ლარი.აღნიშნული მიზნისთვის, ისევე როგორც ევრო/დოლარის წყვილის შემთხვევაში, თიბისი კაპიტალს საკუთარი რაოდენობრივი მოდელები აქვს შემუშავებული, რომლებიც პრაქტიკაში აქტიურად გამოიყენება. შედეგად, მიღებული შეფასება გაცვლითი კურსების ცვლილების მოსალოდნელ ტრაექტორიაზე ღირებულ ინფორმაციას იძლევა, რაც შემდგომ სესხის ოპტიმალური სტრუქტურის თაობაზე გადაწყვეტილების მიღების პროცესში მონაწილეობს.რასაკვირველია, არანაკლებ მნიშვნელოვან როლს ასრულებს პროგნოზირების ჩარჩოც. მაგალითად, მიმდინარე შეფასებით, ლარი როგორც დოლართან, ასევე სავაჭრო პარტნიორებთან მიმართებით ზედმეტად გაუფასურებულია. ეს, სხვა თანაბარ პირობებში, ლარში ნაკლები სესხის აღების არგუმენტია, რადგან ლარის წონასწორულ ნიშნულამდე გამყარების ალბათობა მეტია. მიუხედავად ამისა, ჩვენი შეფასებით, საშუალოვადიან პერიოდში უკრაინაში ომის დასრულების სცენარის წმინდა ეფექტი ლარის გაცვლით კურსზე ნეგატიურია, რაც უკვე ლარში მეტი სესხის მხარდამჭერი ფაქტორია. თიბისი კაპიტალის ჩარჩო სწორედ ამ ფაქტორების დაბალანსებასა და საბოლოო რეკომენდაციაში ასახვას ითვალისწინებს.საყურადღებოა, რომ ჩარჩო ძირითადად საშუალოვადიანი პერიოდის მიზნებისთვის არის განკუთვნილი, რადგან მოკლევადიან პერიოდში გაცვლითი კურსები, ბევრი სხვადასხვა ფაქტორის გამო, წონასწორული ნიშნულებიდან ხშირად გადახრილია. თუმცა, ამავდროულად, მნიშვნელოვანია არა მხოლოდ კონკრეტული ნიშნული, არამედ ცვლილების ტრაექტორიაც. კერძოდ, გაცვლითი კურსის ცვლილების მოსალოდნელი მიმართულება ღირებულ ინფორმაციას იძლევა იმ შემთხვევაშიც კი, თუ გარკვეული თარიღისთვის წონასწორული ნიშნული სრულად ჯერ მიღწეული არ იქნება. ეს განსაკუთრებით მნიშვნელოვანია შედარებით მოკლევადიანი პროექტებისთვის.პუბლიკაციაში ასევე მოცემულია სავალუტო სტრატეგიის ილუსტრაცია შერჩეული ეპიზოდების მაგალითზე, რომლებიც მოიცავს ლარის, აშშ დოლარისა და ევროს ზედმეტად გამყარებისა და გაუფასურების პერიოდებს. ამ მხრივ, სხვებთან ერთად, მკითხველისთვის საინტერესოა 2023 წლის ეპიზოდი, როცა, ჩვენი შეფასებით, ლარი ზედმეტად გამყარებული იყო, რაც ეროვნულ ვალუტაში მნიშვნელოვნად მეტი სესხის აღების რეკომენდაციაში აისახა და საკმაო სარგებლის მომტანიც გამოდგა.გარდა ამისა, განხილულია ჩარჩოს პოტენციური სარგებლის შეფასების მეთოდოლოგია. მკითხველს შევახსენებთ, რომ მხოლოდ ერთი მდგენელის - გაცვლითი კურსების წონასწორული შეფასებისა და პროგნოზების - გამოყენებით, გასული ხუთი წლის განმავლობაში საქართველოს კორპორაციულ სექტორში ჯამურად 6.3 მილიარდი ლარის პოტენციური სარგებლის მიღება იქნებოდა შესაძლებელი. შედარებისთვის, ამავე პერიოდში კორპორაციული სესხების საშუალო პორტფელი 16.9 მილიარდი ლარის ეკვივალენტს შეადგენდა.პოტენციური სარგებლის მიღმა, რა თქმა უნდა, მნიშვნელოვანია, არსებობს თუ არა წარმატების რეალური შემთხვევები. ამ მხრივ, განსაკუთრებულ აღნიშვნას იმსახურებს მაგალითი საქართველოს კომერციული უძრავი ქონების სექტორში. ბოლო პერიოდში საყურადღებო წინსვლაა, რომ ჩარჩო, რომლის იდეაც ჯერ კიდევ 2019 წელს გამოქვეყნდა, უფრო ფართო გავრცელებას იძენს.ამასთან, გრძელდება მუშაობა ინდივიდუალურ, კომპანიებზე მორგებულ მიდგომებზე. გარდა ამისა, თიბისი კაპიტალი რეგულარულად გამოაქვეყნებს უფრო ზოგად რეკომენდაციებსაც, რომლებიც ხელსაყრელია ძირითადი პრინციპების ილუსტრაციისთვის და, უკუკავშირის თანახმად, მკითხველისთვის განსაკუთრებით საინტერესო გამოდგა.ცალკე აღსანიშნავია ის ფაქტიც, რომ ჩარჩო არა მხოლოდ საქართველოსთვის, არამედ ზოგადად მულტისავალუტო სტრუქტურის მქონე ეკონომიკებისთვის არის გამოსადეგი. ასეთი ქვეყნების მაგალითები, შესაბამის სექტორებთან ერთად, თიბისი კაპიტალმა საქართველოს საინვესტიციო საბჭოს ორგანიზებით გამართულ სამუშაო შეხვედრაზე წარმოადგინა.მართალია, მოცემული პუბლიკაცია უკვე საკმაოდ გასცდა ერთგვერდიანი შეჯამების ფარგლებს, თუმცა სავალუტო სტრატეგიის ფარგლებში აუცილებლად გასათვალისწინებელი სხვა ბევრი ფაქტორიცაა, როგორებიცაა: როგორ განვსაზღვროთ, თუ რა ვალუტაშია ბიზნესი ჰეჯირებული; მართლაც არის თუ არა რისკი სრულად ადგილობრივ ვალუტაში სესხის აღება; რატომ მოიაზრებს მულტისავალუტო კალათა ლარში ნაკლები სესხის აღების რაციონალს; რატომ შეიძლება იყოს ოპტიმალური უცხოურ ვალუტაში დაკრედიტება იმ შემთხვევაშიც კი, თუ ფუნდამენტური ფასი ლარშია; არის თუ არა გაცვლითი კურსის სავალუტო რისკზე გადაცემის არხი არაწრფივი; როგორ აისახება ბიზნესის ციკლურობა სესხის სავალუტო სტრუქტურაზე; და ა.შ. დროისა და ფორმატის გათვალისწინებით, ამ ფაქტორებზე დამატებით უფრო ვრცლად მომავალში ვისაუბრებთ. დასკვნის სახით, გვსურს, კიდევ ერთხელ მადლობა გადავუხადოთ პარტნიორებს და მზადყოფნა გამოვთქვათ შემდგომი თანამშრომლობისთვის.იხილეთ პუბლიკაციის სრული ვერსია შემდეგ ბმულზე: https://tbccapital.ge/ge/publications/all-publications/singleview/30007505-which-currencies-to-borrow-in-follow-up-qaქ (R)

1779092074

გაცნობითი შეხვედრისას მხარეებმა საქართველოსა და ინდოეთს შორის არსებული ურთიერთობები და ორი ქვეყნის ცენტრალურ ბანკებს შორის თანამშრომლობა განიხილეს.სების პრეზიდენტმა ინდოეთის ელჩს გააცნო ეროვნული ბანკის მიმდინარე და დაგეგმილი პროექტები. მათ შორის, მხარეებმა განიხილეს საგადახდო სისტემებისა და ფინანსური სერვისების მიმართულებებით ორ ქვეყანას შორის თანამშრომლობის პერსპექტივები.საუბარი ასევე შეეხო საქართველოსა და ინდოეთის ცენტრალურ ბანკებს შორის თანამშრომლობის სხვა სფეროებში გააქტიურებას. უახლოეს პერიოდში დაგეგმილია ურთიერთგაგების მემორანდუმის გაფორმება. ხაზი გაესვა, რომ აღნიშნული მემორანდუმი კიდევ უფრო გააძლიერებს ორი ქვეყნის ცენტრალურ ბანკებს შორის თანამშრომლობას.შეხვედრას ასევე ესწრებოდნენ საქართველოს ეროვნული ბანკის ვიცე პრეზიდენტები ეკატერინე გალდავა და ნინო ჯელაძე, სების საგადახადო სისტემების დეპარტამენტის ხელმძღვანელი ნატალია ჭყოიძე და საერთაშორისო ურთიერთობების დეპარტამენტის ხელმძღვანელი გიორგი ედილაშვილი.

1779091957