აზერბაიჯანი–საქართველოს სარკინიგზო საზღვრის გადაკვეთის პროცესი დაჩქარდება

პროექტის ოპერატორი ერთობლივი კომპანია GECO Power-ის ინფორმაციით, გადაწყვეტილება კომპანიის დირექტორთა საბჭოს მეექვსე სხდომაზე მიიღეს. პროექტის ახალ ეტაპზე გადასვლა შესაძლებელი გახდა ტექნიკურ-ეკონომიკური დასაბუთების დამტკიცების შემდეგ, რომელიც მონაწილე ქვეყნების მთავრობებმა ბაქოში გამართულ მინისტერიალზე მოიწონეს.შემდეგ ეტაპზე დაგეგმილია კონცეპტუალური პროექტირება, საინჟინრო კვლევები და შესყიდვების სტრატეგიის შემუშავება. ასევე დაიწყება პირველი წყალქვეშა კაბელის გასაყვანად შავი ზღვის ფსკერის კვლევის მომსახურების შესყიდვის პროცესი.GECO Power ასევე მუშაობს პროექტისთვის ევროპული „ურთიერთინტერესის პროექტის“ (PMI/PCI) სტატუსის მიღების მიმართულებით, რაც ინიციატივას ევროკავშირის ენერგეტიკულ ინფრასტრუქტურაში ინტეგრაციის შესაძლებლობას გაუზრდის.შავი ზღვის ენერგეტიკული დერეფნის პროექტი 2022 წელს ბუქარესტში აზერბაიჯანს, საქართველოს, რუმინეთსა და უნგრეთს შორის გაფორმებული შეთანხმების ფარგლებში ხორციელდება. ინიციატივა ითვალისწინებს კასპიის ზღვის რეგიონიდან ევროპისკენ განახლებადი ენერგიის მიწოდებისთვის ახალი ინფრასტრუქტურის შექმნას.პროექტის ფარგლებში შავი ზღვის ფსკერზე საქართველოდან რუმინეთის მიმართულებით წყალქვეშა ელექტროგადამცემი კაბელის გაყვანაა დაგეგმილი, რომელიც სამხრეთ კავკასიისა და სამხრეთ-აღმოსავლეთ ევროპის ენერგოსისტემებს დააკავშირებს.კაბელის სიგრძე წყალქვეშ დაახლოებით 1 115 კილომეტრი, ხმელეთზე კი 40 კილომეტრი იქნება. მისი ძაბვა 525 კილოვოლტს, ხოლო გადაცემის სიმძლავრე 1 300 მეგავატს შეადგენს. პროექტის დასრულება 2032 წლისთვის იგეგმება.ევროკომისიამ პროექტი „ურთიერთინტერესის პროექტების“ (PMI) სიაში შეიტანა და მისი განხორციელებისთვის დაახლოებით 2,3 მილიარდი ევროს გამოყოფას გეგმავს.

1785755645

აღნიშნული ჯილდო საქართველოს ეროვნული ბანკის მიერ ფინანსური ინოვაციების განვითარების, ღია ბანკინგის ეკოსისტემის ჩამოყალიბებისა და რეგულირების ლაბორატორიის (Regulatory Sandbox) განვითარების მიმართულებით განხორციელებული ინიციატივების საერთაშორისო აღიარებაა.ბოლო წლებში საქართველოს ეროვნულმა ბანკმა მნიშვნელოვანი ნაბიჯები გადადგა ქვეყანაში ინოვაციური ფინანსური ეკოსისტემის განვითარების, კონკურენციის გაძლიერებისა და ფინანსური ტექნოლოგიების დანერგვის ხელშეწყობის მიზნით. ამ პროცესში განსაკუთრებული მნიშვნელობა ენიჭება ღია ბანკინგის ინფრასტრუქტურის განვითარებასა და რეგულირების ლაბორატორიას, რომელიც ფინტექ კომპანიებსა და ფინანსურ სექტორში მოქმედ ორგანიზაციებს საშუალებას აძლევს, რეალურ გარემოში გამოცადონ ინოვაციური პროდუქტები და მომსახურებები, რეგულატორთან მჭიდრო თანამშრომლობის პირობებში.საერთაშორისო ჯილდოს შეფასებისას განსაკუთრებული ყურადღება დაეთმო ეროვნული ბანკის მიდგომას, რომლის მიზანია არა მხოლოდ ინოვაციების მხარდაჭერა, არამედ ისეთი პრაქტიკული გადაწყვეტილებების დანერგვა, რომლებიც მომხმარებლებსა და ბაზარს რეალურ სარგებელს მოუტანს. ამ მიდგომის ფარგლებში ეროვნულმა ბანკმა ღია ბანკინგისა და რეგულირების ლაბორატორიის მეშვეობით ხელი შეუწყო ისეთი ინიციატივების განხორციელებას, რომლებმაც მნიშვნელოვნად გაამარტივა ციფრული ფინანსური მომსახურებების ხელმისაწვდომობა, გაზარდა კონკურენცია და შექმნა ახალი შესაძლებლობები ფინტექ სექტორისთვის.აღნიშნულ პროცესში განსაკუთრებული წარმატება ჰქონდა ღია ბანკინგის Onboarding API-ს, რომელმაც ფინანსურ ინსტიტუტებს მომხმარებელთა დისტანციური იდენტიფიკაციისა და ანგარიშის გახსნის პროცესი მნიშვნელოვნად გაუმარტივა. ამასთანავე, რეგულირების ლაბორატორიის ფარგლებში წარმატებით განხორციელებულმა პროექტებმა პრაქტიკაში დაადასტურა, რომ ინოვაციური რეგულირების მოდელი ხელს უწყობს როგორც ახალი ბიზნესების განვითარებას, ისე მომხმარებლებისთვის უფრო კონკურენტული და ეფექტიანი ფინანსური სერვისების შექმნას.Global Banking & Finance Awards® საერთაშორისო ჯილდოა, რომელიც ყოველწლიურად გადაეცემათ ფინანსური სექტორის წამყვან ინსტიტუტებსა და ორგანიზაციებს ინოვაციების, ლიდერობისა და საუკეთესო პრაქტიკის დანერგვისთვის. ჯილდოს მიზანია იმ ინიციატივების აღიარება, რომლებიც მნიშვნელოვან წვლილს შეიტანენ ფინანსური სექტორის განვითარებასა და ტრანსფორმაციაში.აღნიშნული აღიარება კიდევ ერთხელ უსვამს ხაზს საქართველოს ეროვნული ბანკის ძალისხმევას ქვეყნის ფინანსური სექტორის მოდერნიზაციის, ფინანსური ინოვაციების მხარდაჭერისა და საერთაშორისო საუკეთესო პრაქტიკის დანერგვის მიმართულებით.(R)

1785750030

SEC-ის მონაცემებით, ივნისის ბოლოს კიმი Kaspi.kz-ის 38,11 მილიონ აქციას ფლობდა, ხოლო ივლისის ბოლოს მისი პაკეტი 37,82 მილიონ აქციამდე შემცირდა. შესაბამისად, ერთ თვეში მან საკუთარი წილის დაახლოებით 0,76% გაყიდა.მარეგულირებლის დოკუმენტებში აქციების მყიდველები მითითებული არ არიან, რის გამოც მათი ვინაობა უცნობია.გაყიდვები განხორციელდა SEC-ის წესის 10b5-1-ის ფარგლებში დამტკიცებული სავაჭრო გეგმის შესაბამისად, რომელიც კომპანიების ინსაიდერებს წინასწარ განსაზღვრული პირობებით აქციების გაყიდვის შესაძლებლობას აძლევს, ინსაიდერული ვაჭრობის წესების დარღვევის რისკის გარეშე.ივლისის განმავლობაში კიმმა აქციების გაყიდვა რამდენიმე ეტაპად განახორციელა. ყველაზე მსხვილი ტრანზაქციები 15-20 ივლისსა და 27-30 ივლისს შედგა.2026 წლის 1 ივლისის მდგომარეობით, Kaspi.kz-ის უმსხვილესი აქციონერები იყვნენ დირექტორთა საბჭოს თავმჯდომარე ვიაჩესლავ კიმი (19,1%), კომპანიის თანადამფუძნებელი და აღმასრულებელი დირექტორი მიხეილ ლომთაძე (21,95%) და საინვესტიციო ფონდი Baring Funds (18,1%).

1785749859

კერძოდ, Lion Finance Group-ის (BGEO LN) აქციები დაიხურა 116.10 ბრიტანულ ფუნტ სტერლინგში (GBP), -0.77% წინა კვირასთან შედარებით და +2.47% გასულ თვესთან შედარებით. ვაჭრობის მოცულობამ 264 ათას აქციაზე მეტი შეადგინა, GBP 110.50 - 119.30 დიაპაზონში. ბოლო 4 კვირის განმავლობაში, საშუალო დღიური ვაჭრობის მოცულობამ 39 ათასი აქცია შეადგინა.თიბისი ბანკის ჯგუფის (TBCG LN) აქციები დაიხურა 48.12 ბრიტანულ ფუნტ სტერლინგში (GBP), +1.05% წინა კვირასთან შედარებით და +8.57% გასულ თვესთან შედარებით. ვაჭრობის მოცულობამ 294 ათას აქციაზე მეტი შეადგინა, GBP 46.00 - 49.32 დიაპაზონში. ბოლო 4 კვირის განმავლობაში, საშუალო დღიური ვაჭრობის მოცულობამ 51 ათასი აქცია შეადგინა.Georgia Capital-ის (CGEO LN) აქციები დაიხურა 39.55 ბრიტანულ ფუნტ სტერლინგში (GBP), -5.16% წინა კვირასთან შედარებით და -5.38% გასულ თვესთან შედარებით. ვაჭრობის მოცულობამ 95 ათას აქციაზე მეტი შეადგინა, GBP 39.30 - 42.35 დიაპაზონში. ბოლო 4 კვირის განმავლობაში, საშუალო დღიური ვაჭრობის მოცულობამ 29 ათასი აქცია შეადგინა.

1785744949

მთავრობის მეთაურის თქმით, პროექტის მიმართ ინტერესი ძალიან დიდია როგორც საქართველოს პარტნიორებსა და მეზობელ ქვეყნებში, ისე ცენტრალური აზიის, ახლო აღმოსავლეთისა და ევროპის რეგიონებში.კობახიძემ აღნიშნა, რომ სამუშაოების ტემპი მაქსიმალურად დაჩქარდა მას შემდეგ, რაც კონტრაქტის გადახედვის შედეგად მისი ღირებულება დაახლოებით $50 მლნ-ით შემცირდა. მან ამ შედეგისთვის მადლობა გადაუხადა ეკონომიკის სამინისტროსა და პირადად მინისტრს. პრემიერის განცხადებით, სამუშაოების შეუფერხებელი მსვლელობა იძლევა ოპტიმიზმის საფუძველს, რომ 2029 წლისთვის პორტი პირველ გემებს მიიღებს.პრემიერის განცხადებას წინ უძღოდა ეკონომიკის სამინისტროს ინფორმაცია, რომლის თანახმად, 1 აგვისტოს ანაკლიის საზღვაო აკვატორიაში ფსკერის დაღრმავების სამუშაოების ჩასატარებლად პირველი დამღრმავებელი გემი (Tristao Da Cunha) შემოვიდა. უწყების ცნობით, გემი ტალღმტეხის არხის მოსაწყობად მუშაობას კანონით დადგენილი პროცედურების გავლის შემდეგ დაიწყებს.პროექტის მიხედვით, ანაკლიის ზღვის აკვატორიაში ფსკერი 17.5 მეტრამდე დაღრმავდება, შემდგომ ეტაპზე კი 1 380 მეტრის სიგრძის ტალღმტეხი აშენდება. მომავალი პორტის საზღვაო აკვატორიაში სამშენებლო სამუშაოებს ბელგიური კომპანია, ე.წ. „დიდი ოთხეულის“ წევრი Jan De Nul N.V. ქართველ პარტნიორებთან ერთად ახორციელებს. ეკონომიკის სამინისტროს მიერ ტენდერში ბელგიური კომპანიის გამარჯვების შესახებ ცნობილი 2024 წლის 1 აგვისტოს გახდა.როგორც ივლისის დასაწყისში გამოცხადდა, საქართველოს მთავრობა ანაკლიის ღრმაწყლოვან ნავსადგურს მსოფლიოში აპრობირებული „ლენდლორდის“ მოდელით აშენებს. ეს მოდელი სახელმწიფოს შესაძლებლობას მისცემს, პორტი განავითაროს არა ერთ, არამედ ერთდროულად რამდენიმე სახელმწიფოსთან და კომპანიასთან პარტნიორობით, რაც ტვირთების მოზიდვისა და ეფექტიანი ფუნქციონირებისთვის საუკეთესო პირობებს შექმნის. საპორტო ინფრასტრუქტურის შექმნასთან ერთად, მთავრობა უზრუნველყოფს ნავსადგურამდე მისასვლელი საავტომობილო და სარკინიგზო გზების მოწყობასაც.ამასთან, სახელმწიფოს გადაწყვეტილებით, ინვესტორს პორტის მხოლოდ 49%-იანი წილი ექნება, ხოლო საკონტროლო 51%-ს სახელმწიფო შეინარჩუნებს. 2024 წლის 29 მაისს საქართველოს მთავრობამ გამოაცხადა, რომ ანაკლიის პორტის 49%-იან წილს ჩინურ-სინგაპურული კონსორციუმი ჩაიბარებდა.თავდაპირველი პროექტით, პირველი გემი ანაკლიის პორტს 2020 წელს უნდა მიეღო. სწორედ იმ წელს გაუწყვიტა „ქართული ოცნების“ მთავრობამ 2016 წელს გაფორმებული ხელშეკრულება „ანაკლიის განვითარების კონსორციუმს“ (ADC). კონსორციუმში შედიოდნენ „თიბისი ჰოლდინგ ანაკლია“ (საქართველო), Van Oord PPP International (ნიდერლანდები), Wondernet Express (ბრიტანეთი), შპს G-Star (ბულგარეთი), Conti International (აშშ) და ჰოლანდიელი ინვესტორი ბობ მეიერი.იმ პერიოდში ოფიციალურ მიზეზად მთავრობამ ვალდებულებების შეუსრულებლობა დაასახელა, ხოლო თავად კონსორციუმი სახელმწიფოს მხრიდან ხელის შეშლაზე მიუთითებდა. აღნიშნულ საქმეზე სახელმწიფომ ორი საერთაშორისო საარბიტრაჟო დავა მოიგო, რის შემდეგაც პორტის მშენებლობის საკუთარი სახსრებით გაგრძელების პირობა დადო.

1785741917

ყოველთვიური ინფლაციის მაჩვენებლის ფორმირებაზე ძირითადი გავლენა იქონია ფასების ცვლილებამ შემდეგ ჯგუფებზე: სურსათი და უალკოჰოლო სასმელები: ჯგუფში ფასები შემცირდა 0.9%-ით, რაც თვის ინფლაციაზე -0.3 პ.პ.-ით აისახა. ფასები შემცირებულია ქვეჯგუფებზე: ბოსტნეული და ბაღჩეული (-12.3%), ხილი და ყურძენი (-2.8%), შაქარი, ჯემი და სხვა ტკბილეული (-0.8%), მინერალური და წყაროს წყალი, უალკოჰოლო სასმელები და ნატურალური წვენები (-0.5%), ხორცი და ხორცის პროდუქტები (-0.3%), თევზეული (-0.1%). ამასთან, ფასები გაიზარდა ქვეჯგუფებზე: ყავა, ჩაი და კაკაო (2.3%), რძე, ყველი და კვერცხი (2.1%), ზეთი და ცხიმი (1.2%), პური და პურპროდუქტები (0.7%);ტანსაცმელი და ფეხსაცმელი: ჯგუფში ფასები შემცირდა 4.9%-ით, რაც თვის ინფლაციაზე -0.22 პ.პ.-ით აისახა. ფასები შემცირებულია როგორც ტანსაცმლის (-6.4%), ისე ფეხსაცმლის (-2.4%) ქვეჯგუფებზე; საცხოვრებელი, წყალი, ელ. ენერგია, აირი: ჯგუფში ფასები გაიზარდა 0.8%-ით. შესაბამისად, ჯგუფის წვლილმა თვის ინფლაციაში 0.08 პ.პ. შეადგინა. ფასები, ძირითადად, გაიზარდა საცხოვრებლის ფაქტობრივ გადასახადსა (2.3%) და საცხოვრებლის მიმდინარე მოვლასა და შეკეთებაზე (1.3%). საქსტატის მონაცემებით, წლიური ინფლაციის ფორმირებაზე ძირითადი გავლენა იქონია ფასების ცვლილებამ შემდეგ ჯგუფებზე: სურსათი და უალკოჰოლო სასმელები: ჯგუფში ფასები გაიზარდა 4.9%-ით, რაც წლიურ ინფლაციაზე 1.74 პ.პ.-ით აისახა. ფასები მომატებულია ქვეჯგუფებზე: თევზეული (18.2%), ხორცი და ხორცის პროდუქტები (9.2 პროცენტი), პური და პურპროდუქტები (8.1%), ზეთი და ცხიმი (7.6%), ყავა, ჩაი და კაკაო (6.4%), რძე, ყველი და კვერცხი (4.2%), ხილი და ყურძენი (2.5%), შაქარი, ჯემი და სხვა ტკბილეული (1.7%), მინერალური და წყაროს წყალი, უალკოჰოლო სასმელები და ნატურალური წვენები (1.5%). ამასთან, ფასების კლება დაფიქსირდა ბოსტნეულსა და ბაღჩეულზე (-5.7%);ტრანსპორტი: ჯგუფში ფასები გაიზარდა 14.2%-ით, რაც წლიურ ინფლაციაზე 1.66 პ.პ.-ით აისახა. ფასები მომატებულია პირადი სატრანსპორტო საშუალებების ექსპლუატაციაზე (20.1%) და სატრანსპორტო მომსახურებაზე (10.8%);საცხოვრებელი, წყალი, ელ.ენერგია, აირი: ჯგუფში ფასები მომატებულია 8.3%-ით, რაც 0.8 პ.პ.-ით აისახა მთლიან ინდექსზე. ფასები გაზრდილია ქვეჯგუფებზე: ელექტროენერგია, აირი და სათბობის სხვა სახეები (10.4%), ფაქტობრივი გადასახადი საცხოვრებელზე (8.2%), საცხოვრებლის მიმდინარე მოვლა და შეკეთება (8%);ჯანმრთელობის დაცვა: მოცემულ პერიოდში ჯგუფში ფასები გაიზარდა 4.7%-ით, რაც ჯამურ ინფლაციაზე 0.4 პ.პ.-ით აისახა. ფასები გაიზარდა ქვეჯგუფებზე: სამედიცინო პროდუქცია, აპარატურა და მოწყობილობა (7.7%) და ამბულატორიული სამედიცინო მომსახურება (2.7%).

1785741225

სამინისტროს ცნობით, ლევან ქარუმიძის პროფესიული გამოცდილება ხელს შეუწყობს სააგენტოს ეფექტიან საქმიანობას, ქართული გასტრონომიის საერთაშორისო ცნობადობის ამაღლებასა და პოპულარიზაციას, გასტრონომიული მემკვიდრეობის განვითარებასა და საერთაშორისო პარტნიორებთან თანამშრომლობის გაძლიერებას.ლევან ქარუმიძეს მრავალწლიანი გამოცდილება აქვს როგორც მართვის, ისე საგარეო ურთიერთობების მიმართულებით. 2020-2024 წლებში იგი ევროპასთან ინტეგრაციის საპარლამენტო კომიტეტის თავმჯდომარის მოადგილის, მოგვიანებით კი პირველი მოადგილის თანამდებობებს იკავებდა. ამასთან, იყო საგარეო ურთიერთობათა კომიტეტის წევრი.სხვადასხვა დროს მას ასევე ეკავა საქართველოს ეროვნული უსაფრთხოების საბჭოს აპარატის უფროსის მოადგილის თანამდებობა, მუშაობდა საქართველოს მთავრობის ადმინისტრაციაში საერთაშორისო მედიასთან ურთიერთობის მიმართულებით და ხელმძღვანელობდა განათლებისა და მეცნიერების სამინისტროს სისტემაში შემავალ სსიპ-ებს.ცნობისთვის, სსიპ „გასტრონომიის ეროვნული სააგენტო“ საქართველოს მთავრობის 2026 წლის 20 ივლისის დადგენილების საფუძველზე შეიქმნა. უწყების მთავარი მიზანია ქვეყნის გასტრონომიული მემკვიდრეობის დაცვა, განვითარება, პოპულარიზაცია და საერთაშორისო ასპარეზზე წარდგენა, ასევე გასტრონომიის სფეროში ერთიანი სახელმწიფო პოლიტიკის ფორმირება და განხორციელება.

1785740385

ფასმა პირველად ბაზარზე ზომიერი ტემპით ზრდა განაგრძო, ხოლო მეორად ბაზარზე შემცირდა, რაც აპრილის მკვეთრი ზრდის შემდეგ სტაბილიზაციაზე მიუთითებს. მოთხოვნა 2026 წლის ივნისში, საჯარო რეესტრის მონაცემებით, გაყიდული ბინების რაოდენობამ 4,503 შეადგინა, აქედან: მეორად ბაზარზე გაყიდვები წლიურად 22.3%-ით გაიზარდა და 2,224 შეადგინა (2026 წლის პირველ ნახევარში +16.2% წ/წ), რაც 2022 წლის შემდეგ ყველაზე მაღალი თვიური ნიშნულია. პირველად ბაზარზე გაყიდვები, რაზეც გავლენას დაგვიანებული რეგისტრაციები ახდენს, წლიურად 52.6%-ით გაიზარდა და 2,279 შეადგინა (2026 წლის პირველ ნახევარში +19.1% წ/წ). გალტ & თაგარტის მიერ ჩატარებული დეველოპერების გამოკითხვის მიხედვით, რომელიც პირველადი ბაზრის ტენდენციებს რეალურ დროში ასახავს, 2026 წლის ივნისში გაყიდული ბინების რაოდენობა წლიურად 54.4%-ით გაიზარდა, ნაწილობრივ დაბალი ბაზის ეფექტის გამო. (2026 წლის პირველ ნახევარში +33.5% წ/წ). 2026 წლის პირველ ნახევარში, თბილისში სულ 22,799 ტრანზაქცია დარეგისტრირდა და გაყიდვების ჯამურმა ღირებულებამ $2 მლრდ შეადგინა (+26.6% წ/წ).მიწოდება 2026 წლის ივნისში, ზედიზედ 8 თვის განმავლობაში შემცირების შემდეგ, გაცემული ნებართვების საცხოვრებელი ფართობი მნიშვნელოვნად, წლიურად 225.3%-ით გაიზარდა (300,095 კვ.მ 29 საცხოვრებელ პროექტში) და 2021 წლის შემდეგ ყველაზე მაღალ თვიურ ნიშნულს მიაღწია. ზრდის მიუხედავად, ჯამურად, 2026 წლის პირველ ნახევარში გაცემული ნებართვების ფართობი წლიურად 7.3%-ით არის შემცირებული.ფასები2026 წლის ივნისში, უძრავი ქონების ფასი პირველად ბაზარზე ზომიერი ტემპით, თვიურად 0.3%-ით გაიზარდა 1,417 აშშ დოლარამდე. მეორადი ბაზრის ახალ პროექტებში (რაც 2013 წლიდან გაცემული ნებართვებით აშენდა) ფასი გასულ თვესთან შედარებით 1.5%-ით შემცირდა  და 1,345 აშშ დოლარი შეადგინა, რაც აპრილში დაფიქსირებული მკვეთრი, 5% ზრდის შემდეგ ნაწილობრივ სტაბილიზაციაზე მიუთითებს.ქირა2026 წლის ივნისში, თბილისში საშუალო ზომის ბინის (50-60 კვ.მ) ქირის ფასი მაღალ დონეზე შენარჩუნდა და კვადრატულ მეტრზე $10.1 შეადგინა (+1.4% თვიურად), ქირის ამონაგებმა კი - 8.5%.

1785735540