ევროსაბჭო: საქართველოში პატიმართა რაოდენობა 100 000 მოსახლეზე ევროპულ საშუალო მაჩვენებელს ორჯერ აღემატება

რეგიონებში 6 ელექტროგადამცემი ხაზის მშენებლობაზე ₾21.8 მლნ დაიხარჯება

მთავრობის 945-ე განკარგულების თანახმად, აღნიშნული ფული მიიმართება დონორი ორგანიზაციების მიერ დაფინანსებული პროექტების თანამონაწილეობაზე. მათ შორის არის 500 კილოვოლტიანი ელექტროგადამცემი ხაზები (ეგხ) „წყალტუბო-ახალციხე-თორთუმი“ და „ჯვარი-წყალტუბო“, „ჩრდილოეთის რგოლი“ (ნამახვანი-წყალტუბო-ლაჯანური), „ხელედულა-ლაჯანური-ონი“, ასევე გურიისა და კახეთის ელექტროგადაცემის ინფრასტრუქტურის გაძლიერების პროექტები.სსე–ს ინფორმაციით, 500 კვ ეგხ „ჯვარი-წყალტუბოს“ პროექტს თურქული კომპანია Bozlar Yapi ახორციელებს. პროექტზე მუშაობა 2021 წელს დაიწყო და მისი დასრულება 4Q27-ში იგეგმება. რაც შეეხება 220 კვ ელექტროგადამცემ ხაზებს „ხელედულა-ლაჯანური“ და „ონი-ლაჯანური“, მათ მშენებლობაზე €25.6 მლნ-ის ღირებულების ხელშეკრულება ინდურ KEC International Limited-თან არის გაფორმებული და სამუშაოები 2029 წლის იანვარში უნდა დასრულდეს.აღნიშნული ინფრასტრუქტურული სამუშაოები ხორციელდება „ელექტროენერგეტიკული ქსელის გაუმჯობესების მასშტაბური საინვესტიციო პროგრამის“ (ENIP) ფარგლებში, რომელიც ევროკავშირის, სსე-სა და გერმანიის განვითარების ბანკის (KfW) პარტნიორობით მიმდინარეობს.პროგრამის ჯამური ბიუჯეტი €270 მლნ-ს შეადგენს, რაც მოიცავს გერმანიის მთავრობის (KfW-ს მეშვეობით) და ევროპის რეკონსტრუქციისა და განვითარების ბანკის (EBRD) დაფინანსებას, ასევე ევროკავშირის სამეზობლო საინვესტიციო პლატფორმის (EU NIP) $9.9 მლნ-ს ოდენობის გრანტს.პროგრამა, რომლის რეალიზაციაც 2021 წელს დაიწყო და 2028 წელს სრულდება, ითვალისწინებს 7 ქვესადგურისა და 540 კილომეტრზე მეტი სიგრძის ელექტროგადამცემი ხაზების მშენებლობა-გაფართოებას იმერეთის, გურიის, რაჭის, სვანეთისა და კახეთის რეგიონებში.

რა „წამოიღო“ საქართველოს მთავრობამ ბაქოდან

ხელმოწერები გაიმართა საქართველოს ეკონომიკისა და მდგრადი განვითარების მინისტრ მარიამ ქვრივიშვილსა და აზერბაიჯანის მთავრობის წევრებს შორის. საქართველოს დელეგაციას ბაქოში პრემიერ-მინისტრი ირაკლი კობახიძე ხელმძღვანელობდა.ენერგეტიკა: გაზის გარანტირებული მიწოდება 20 წლითსაქართველოსა და აზერბაიჯანს შორის გაფორმდა მთავრობათაშორისი შეთანხმება, რომელიც საქართველოსთვის ბუნებრივი გაზის 20 წლის ვადით გარანტირებულ მიწოდებას ითვალისწინებს. დოკუმენტს ხელი მოაწერეს მარიამ ქვრივიშვილმა და აზერბაიჯანის ეკონომიკის მინისტრმა მიქაილ ჯაბაროვმა.ახალი ხელშეკრულება ჩაანაცვლებს 2003 წელს გაფორმებულ შეთანხმებას, რომელსაც ვადა ეწურებოდა. მხარეების განცხადებით, შეთანხმება უზრუნველყოფს სოციალური გაზის მოთხოვნის სრულ დაკმაყოფილებას და გააძლიერებს ქვეყნის ენერგეტიკულ უსაფრთხოებას, მათ შორის სამხრეთ კავკასიური მილსადენის პროექტის ფარგლებში თანამშრომლობის გაგრძელებით.ელექტროენერგია: მიწოდება და ტრანზიტი 2027 წლიდანორი ქვეყნის მთავრობებმა ასევე გააფორმეს 20-წლიანი სტრატეგიული შეთანხმება ელექტროენერგიის მიწოდებისა და ტრანზიტის ძირითად პირობებზე. შეთანხმება 2027 წლის 1-ელი იანვრიდან ამოქმედდება.დოკუმენტს ხელი მოაწერეს მარიამ ქვრივიშვილმა და აზერბაიჯანის ენერგეტიკის მინისტრმა ფარვიზ შაჰბაზოვმა. შეთანხმება ქმნის სამართლებრივ ჩარჩოს გრძელვადიანი ენერგეტიკული თანამშრომლობისთვის და აძლიერებს საქართველოს როლს, როგორც რეგიონული ელექტროენერგეტიკული ჰაბისა და სატრანზიტო ქვეყნის.ნავთობის ტრანზიტი: ბაქო–სუფსის მილსადენის აღდგენავიზიტის ფარგლებში ხელი მოეწერა შეთანხმებას ბაქო–სუფსის ნავთობსადენის ქართული მონაკვეთის საოპერაციო ხელშეკრულების გაფორმებაზე, რაც მილსადენის ექსპლუატაციაში დაბრუნებას ითვალისწინებს.მარიამ ქვრივიშვილის განცხადებით, უახლოეს პერიოდში მილსადენი ოპერირებას განაახლებს აზერბაიჯანის სახელმწიფო კომპანია SOCAR-თან თანამშრომლობით. მხარეები აღნიშნავენ, რომ პროექტის აღდგენა გაზრდის საქართველოს ბიუჯეტის შემოსავლებს და გააძლიერებს ქვეყნის პოზიციას, როგორც ნავთობის უსაფრთხო ტრანზიტის მარშრუტის.სარკინიგზო დერეფანი: ბაქო–თბილისი–ყარსი სრულ ექსპლუატაციაშისაქართველოსა და აზერბაიჯანის მინისტრებმა ხელი მოაწერეს ორმხრივი საკოორდინაციო საბჭოს პროტოკოლს, რომლის საფუძველზეც ბაქო–თბილისი–ყარსის ახალი სარკინიგზო მონაკვეთი სრულ ექსპლუატაციაში შევიდა.პროექტი, რომლის განხორციელება 2007 წელს დაიწყო, წარმოადგენს საქართველოს, აზერბაიჯანისა და თურქეთის ერთობლივ სტრატეგიულ ინიციატივას და შუა დერეფნის ერთ-ერთ საკვანძო კომპონენტს. სრულმასშტაბიანი ოპერირება ტვირთის გადაზიდვის დროს აზიასა და ევროპას შორის დაახლოებით 10 დღემდე ამცირებს, ხოლო წლიური გამტარუნარიანობა 5 მილიონ ტონას აღწევს.ქართული მონაკვეთის ოპერატორი „საქართველოს რკინიგზა“ იქნება.თბილისი–ბაქოს მატარებელი 6-წლიანი პაუზის შემდეგმხარეებმა ასევე გადაწყვიტეს, რომ 6-წლიანი პაუზის შემდეგ, 26 მაისიდან თბილისსა და ბაქოს შორის ყოველდღიური სამგზავრო სარკინიგზო მიმოსვლა აღდგება.რეისები 2020 წელს პანდემიის გამო შეჩერდა. შეთანხმების მიხედვით, მატარებლის დაბრუნება გააძლიერებს ხალხთაშორის კავშირებს, ტურიზმსა და ეკონომიკურ თანამშრომლობას, ასევე შექმნის გადაადგილების დამატებით ალტერნატივას ორ ქვეყანას შორის.ფართო სტრატეგიული კონტექსტისაქართველოსა და აზერბაიჯანს შორის გაფორმებული ენერგეტიკული და სატრანსპორტო პაკეტი აფართოებს ორმხრივ ეკონომიკურ თანამშრომლობას და აძლიერებს ორივე ქვეყნის როლს აღმოსავლეთ–დასავლეთის ენერგეტიკულ და ლოგისტიკურ დერეფნებში.თბილისი და ბაქო უკვე მრავალი წელია თანამშრომლობენ ისეთი პროექტების ფარგლებში, როგორიცაა სამხრეთ კავკასიური მილსადენი, ბაქო–თბილისი–ჯეიჰანის ნავთობსადენი და ბაქო–სუფსის ნავთობსადენი. ახალი შეთანხმებები ამ თანამშრომლობის ინსტიტუციურ და გრძელვადიან ფორმატში გადაყვანას ისახავს მიზნად.მთავრობის შეფასებით, ბაქოში მიღწეული შეთანხმებები წარმოადგენს საქართველოს ენერგეტიკული უსაფრთხოების, სატრანზიტო პოტენციალისა და რეგიონული გავლენის გაძლიერების მნიშვნელოვან ეტაპს.

თბილისსა და ბაქოს შორის ყოველდღიური სამგზავრო მატარებლების მიმოსვლა 26...

გადაწყვეტილება ირაკლი კობახიძის აზერბაიჯანში ოფიციალური ვიზიტის ფარგლებში მიიღეს, სადაც ორ ქვეყანას შორის ხელი მოეწერა ორმხრივი საკოორდინაციო საბჭოს პროტოკოლს, რომლის თანახმად, ბაქო-თბილისი-ყარსის ახალი სარკინიგზო მონაკვეთი სრულ ექსპლუატაციაში შევა. დოკუმენტს ხელი საქართველოს ეკონომიკისა და მდგრადი განვითარების მინისტრმა, მარიამ ქვრივიშვილმა და აზერბაიჯანის ციფრული განვითარებისა და ტრანსპორტის მინისტრმა, რაშად ნაბიევმა მოაწერეს.ახალი 20-წლიანი შეთანხმებები ენერგეტიკის სექტორშიტრანსპორტის გარდა, ქვეყნებს შორის გაფორმდა სტრატეგიული მნიშვნელობის შეთანხმებათა პაკეტი ენერგეტიკის სფეროში, რომელიც მოიცავს: ელექტროენერგია: 20-წლიანი მთავრობათაშორისი შეთანხმება საქართველოსა და აზერბაიჯანს შორის ელექტროენერგიის მიწოდებისა და სატრანზიტო მიმოსვლის ძირითად პირობებზე ბუნებრივი აირი: 2003 წელს გაფორმებული გაზის ყიდვა-გაყიდვის ხელშეკრულების კიდევ 20 წლით გაგრძელება, რაც ქვეყნის სოციალური გაზმომარაგების უსაფრთხოებას უზრუნველყოფს აღნიშნულ დოკუმენტებს ხელი მოაწერეს მარიამ ქვრივიშვილმა, აზერბაიჯანის ეკონომიკის მინისტრმა მიქაილ ჯაბაროვმა და ენერგეტიკის მინისტრმა ფარვიზ შაჰბაზოვმა. ხელმოწერის ოფიციალურ ცერემონიას საქართველოს პრემიერ-მინისტრი ირაკლი კობახიძე და აზერბაიჯანის პრეზიდენტი ილჰამ ალიევი დაესწრნენ.„შეხვედრაზე ხაზი გაესვა ორი ქვეყნის სავაჭრო-ეკონომიკური კავშირების განვითარების პოზიტიურ დინამიკას. ქართულმა მხარემ მზადყოფნა გამოთქვა, უახლოეს მომავალში უმასპინძლოს ეკონომიკური თანამშრომლობის მთავრობათაშორისი კომისიის მომდევნო სხდომას“, - აღნიშნულია მთავრობის განცხადებაში.ლიდერებმა ასევე განიხილეს რეგიონული და გლობალური გეოპოლიტიკური გამოწვევები და კიდევ ერთხელ გაუსვეს ხაზი მშვიდობისა და ერთობლივი პროექტების მნიშვნელობას სამხრეთ კავკასიის სტაბილური განვითარებისთვის.თბილისსა და ბაქოს შორის სამგზავრო მატარებლების მიმოსვლა 2020 წლის მარტში, კორონავირუსის (COVID-19) პანდემიის გამო შეწყდა. მას შემდეგ აზერბაიჯანმა სახმელეთო საზღვრებზე დაწესებული საკარანტინო რეჟიმი რამდენჯერმე გააგრძელა, რის გამოც მეზობელ ქვეყნებთან, მათ შორის საქართველოსთან, სახმელეთო და სარკინიგზო მიმოსვლა წლების განმავლობაში ჩაკეტილი რჩებოდა.ბაქო-თბილისი-ყარსის სარკინიგზო მაგისტრალი ოფიციალურად 2017 წლის ოქტომბერში გაიხსნა. ეს არის სტრატეგიული პროექტი, რომელიც აზერბაიჯანის, საქართველოსა და თურქეთის სარკინიგზო ქსელებს აკავშირებს და წარმოადგენს უმოკლეს დერეფანს აზიასა და ევროპას შორის (ჩინეთიდან ევროპისკენ ტვირთების გადასაზიდად).ბოლო პერიოდში ბაქო-თბილისი-ყარსის სარკინიგზო ხაზის საქართველოს მონაკვეთზე (მარაბდა-კარწახი) მიმდინარეობდა მასშტაბური სარეაბილიტაციო და გაფართოებითი სამუშაოები. პროექტის მიზანი იყო ხაზის გამტარუნარიანობის გაზრდა წელიწადში 5 მილიონ ტონამდე, რათა დერეფანი უფრო კონკურენტუნარიანი გამხდარიყო გაზრდილი საერთაშორისო ტვირთნაკადების ფონზე. ამ სამუშაოების დასრულება და ზოგადად სახმელეთო მიმოსვლის აღდგენა მხარეებს შორის აქტიური მოლაპარაკებების საგანი იყო.

კიევი აძლიერებს კავშირებს ცენტრალურ აზიასა და სამხრეთ კავკასიასთან. TR...

TRACECA-ს გენერალურ მდივნად არჩეულია უზბეკეთის ტრანსპორტის მინისტრის მოადგილე ჟასურბეკ ჩორიევი. გადაწყვეტილება ასტანაში გამართულ XVIII სხდომაზე მიიღეს. შეხვედრის შედეგად ყაზახეთმა, ყირგიზეთმა, უზბეკეთმა, აზერბაიჯანმა და უკრაინამ ხელი მოაწერეს ერთიანი სატრანზიტო ნებართვის შესახებ შეთანხმებას, რომელიც საერთაშორისო საავტომობილო გადაზიდვების გამარტივებას ისახავს მიზნად ევროპა–კავკასია–აზიის დერეფანში.TRACECA, ევროპა–კავკასია–აზიის სატრანსპორტო კორიდორი — 1990-იან წლებში ევროპული კომისიის ინიციატივით შეიქმნა და 14 ქვეყანას აერთიანებს. პროექტმა ახალი იმპულსი 2025 წლიდან მიიღო, როდესაც ევროკავშირმა Global Gateway-ის სტრატეგიის ფარგლებში 10 მილიარდი ევრო გამოყო ინფრასტრუქტურისა და ლოგისტიკის განვითარებისთვის. პრიორიტეტებს შორისაა თანამედროვე ინფრასტრუქტურის შექმნა, ტრანსევროპული ქსელებთან ინტეგრაცია, ენერგორესურსებისა და მიწაიშვიათი ლითონების ტრანსპორტირება. უკვე განხორციელდა საინვესტიციო პროექტები შავი და კასპიის ზღვების პორტებში, გაერთიანდა ათასობით კილომეტრი რკინიგზა.ყაზახეთის ტრანსპორტის მინისტრის ნურლან საურანბაევის განცხადებით, ბოლო ხუთ წელიწადში დერეფანში სატრანზიტო გადაზიდვები გასამმაგდა, ხოლო 2030 წლისთვის მიზნად 300 ათასი კონტეინერის გადაზიდვაა დასახული.ერთიანი ელექტრონული სატრანზიტო ნებართვის ამოქმედება გადამზიდავებს მისცემს შესაძლებლობას, მონაწილე ქვეყნების ტერიტორიაზე ცალკეული ეროვნული ნებართვების გარეშე იმოძრაონ. დოკუმენტი მხოლოდ ელექტრონულ ფორმატში გაიცემა ერთიანი ვებპორტალის საშუალებით, რაც ადმინისტრაციული პროცედურების გამარტივებას და საზღვრების სწრაფ გადაკვეთას შეუწყობს ხელს.ამ ეტაპზე შეთანხმებას საქართველო და თურქმენეთი არ შეუერთდნენ. ექსპერტების შეფასებით, ორივე ქვეყანა საკუთარი გეოგრაფიული ფაქტორის გამოყენებით მოლაპარაკებებს აწარმოებს, მათ შორის ევროკავშირთან, რათა სატრანსპორტო და ენერგეტიკულ პროექტებში უფრო ძლიერი პოზიციები დაიკავონ.პარალელურად, თურქმენეთში გაზის უმსხვილესი საბადოს „გალკინიშის“ მესამე ფაზის განვითარებით დაინტერესდნენ არაბეთის გაერთიანებული საამიროების ADNOC და მალაიზიური Petronas. ანალიტიკოსების აზრით, აშხაბადი ცდილობს, ევროპაში გაზის მიწოდების პროცესში საკუთრებისა და ტრანზიტის კონტროლი შეინარჩუნოს და რეგიონულ ენერგეტიკულ თამაშში საკუთარი როლი გააძლიეროს.

TRACECA ტრანზიტული გადაზიდვების გაციფრულებას გეგმავს

სხდომის ერთ-ერთ მთავარ გადაწყვეტილებად შესაძლოა იქცეს TRACECA-ს ერთიანი სატრანზიტო ნებართვის შესახებ შეთანხმების ხელმოწერა, რომელზეც მუშაობა რამდენიმე წლის განმავლობაში მიმდინარეობდა.TRACECA-ს მუდმივი სამდივნოს გენერალურმა მდივანმა ასეთ ასავბაევმა განაცხადა, რომ შეთანხმება ქაღალდის დოკუმენტბრუნვიდან ელექტრონულ ფორმატზე გადასვლას და წევრ ქვეყნებს შორის გადაზიდვების გამარტივებას უზრუნველყოფს.მისი თქმით, აღნიშნული შეთანხმება წარმოადგენს მრავალმხრივი საბაზისო შეთანხმების ერთ-ერთი ფუნდამენტური მიზნის, სატრანზიტო დერეფანში ტვირთების თავისუფალი და შეუფერხებელი გადაადგილების უზრუნველყოფის ლოგიკურ გაგრძელებას. ერთიანი ელექტრონული ნებართვა ჩაანაცვლებს რამდენიმე ქაღალდის დოკუმენტს, რაც გადამზიდავებისთვის დროისა და ფინანსური დანახარჯების შემცირებას შეუწყობს ხელს.ასავბაევის ინფორმაციით, წევრი ქვეყნები ასევე აგრძელებენ მუშაობას TRACECA-ს საერთაშორისო სატრანსპორტო დერეფნის განვითარების სტრატეგიაზე 2027–2034 წლებისთვის. დოკუმენტმა უნდა განსაზღვროს დერეფნის მოდერნიზაციისა და შემდგომი განვითარების გრძელვადიანი პრიორიტეტები, ასევე მისი განხორციელების სამოქმედო გეგმა.სხდომაზე განსაკუთრებული ყურადღება დაეთმო სატრანსპორტო პროცესების გაციფრულება და ელექტრონული დოკუმენტების დანერგვას. TRACECA-ში მიიჩნევენ, რომ ციფრულ ფორმატზე გადასვლა გაზრდის გადაზიდვების გამჭვირვალობას და დააჩქარებს ქვეყნებს შორის კოორდინაციას.გენერალური მდივნის თქმით, ელექტრონული ზედნადების CIM/SMGS დანერგვის საპილოტე პროექტის ფარგლებში უკვე განხორციელდა ხუთი ეტაპის ტესტირება აზერბაიჯანის, საქართველოს, ყაზახეთის, თურქეთის, უკრაინისა და მოლდოვის რკინიგზის ოპერატორების მონაწილეობით. მიღებული შედეგები, მისი შეფასებით, ადასტურებს პროექტის პრაქტიკულ ეფექტიანობას და ციფრულ ტრანსფორმაციაში მონაწილე ქვეყნების ერთობლივი მუშაობის შედეგიანობას.TRACECA წარმოადგენს საერთაშორისო თანამშრომლობის პროგრამას, რომელიც მიზნად ისახავს სატრანსპორტო დერეფნის „ევროპა – კავკასია – აზია“ განვითარებას და ფუნქციონირებს მთავრობათაშორისი კომისიის ფორმატში.