ყაზახეთი, აზერბაიჯანი და საქართველო შუა დერეფნისთვის ერთიან სატარიფო მ...

ყაზახეთის პრეზიდენტის ადმინისტრაციის ინფორმაციით, ტოკაევმა ეს განცხადება ბრიუსელში ვიზიტის ფარგლებში, კომპანია Mediterranean Shipping Company-ის (MSC) უფროს ვიცე-პრეზიდენტთან ედუარდ სიეგრისტთან შეხვედრისას გააკეთა.ტოკაევის თქმით, ტრანსკასპიური საერთაშორისო სატრანსპორტო დერეფნის პოტენციალის გასაძლიერებლად მიმდინარეობს რამდენიმე მნიშვნელოვანი ინფრასტრუქტურული პროექტის განხორციელება, მათ შორის, კასპიის ზღვაზე სატვირთო ფლოტის გაფართოება, აზერბაიჯანთან ერთად ფსკერის გაღრმავების სამუშაოები და კურიკის პორტის მოდერნიზაცია.შეხვედრაზე მხარეებმა ტრანსპორტისა და ლოგისტიკის სფეროში თანამშრომლობის პერსპექტივებიც განიხილეს. განსაკუთრებული ყურადღება კონტეინერიზაციის დონის ზრდას დაეთმო, რაც ტვირთბრუნვის მნიშვნელოვან ზრდას უნდა შეუწყოს ხელი.თოყაევმა აღნიშნა, რომ შუა დერეფნის განვითარება ყაზახეთისთვის სტრატეგიულ პრიორიტეტს წარმოადგენს და მიესალმა MSC-ის ინტერესს კასპიის სანაპიროზე საპორტო ინფრასტრუქტურაში ინვესტიციების განხორციელების მიმართ.თავის მხრივ, MSC-ის წარმომადგენელმა კომპანიის გრძელვადიანი საინვესტიციო გეგმები წარადგინა, რომლებიც ყაზახეთში ლოგისტიკურ ტერმინალებში, სარკინიგზო აქტივებში, საპორტო ინფრასტრუქტურაში, საზღვაო მომსახურებებსა და სატვირთო ავიაგადაზიდვებში ინვესტიციებს მოიცავს.

ბათუმში ბინების ბაზრის ზომა 22.2%-ით, $87 მილიონამდე გაიზარდა

ბათუმში, 2026 წლის მაისში ახალაშენებული ბინების ტრანზაქციების რაოდენობა 2025 წლის მაისთან შედარებით 3.3%-ით გაიზარდა, ძველი ბინების ტრანზაქციებმა კი 7.3%-ით იკლო.ტრანზაქციების რაოდენობა 13.4%-ით გაიზარდა მეორეულ ბაზარზე, ხოლო პირველად ბაზარზე 8.5%-იანი კლება დაფიქსირდა.უცხოელი მყიდველების წილი ძველი და ახალი პროექტების ტრანზაქციებში გასული წლის მაისთან შედარებით გაიზარდა და 49% შეადგინა. ახალ და ძველ პროექტებში ტრანზაქციების რაოდენობის ზრდის 59% უცხოელ მყიდველებზე მოდის.ამასთან, 2026 წლის მაისში ბათუმში საცხოვრებელი ბინების ტრანზაქციების რაოდენობა გასული წლის მაისთან შედარებით 2.5%-ით გაიზარდა და 1,324 ერთეული შეადგინა, ბაზრის ზომა კი 22.2%-ით $87 მლნ-მდე გაიზარდა.

თბილისში ბინების ტრანზაქციები 13.1%-ით, ხოლო ბაზრის მოცულობა $334 მლნ-...

2026 წლის მაისში თბილისში ძველი ბინების საშუალო შეწონილი გასაყიდი ფასი 2025 წლის მაისთან შედარებით ქალაქის ცენტრში 23.5%-ით, ფართო ცენტრში 3%-ით, ხოლო გარეუბანში 11.6%-ით გაიზარდა. ქალაქის მასშტაბით ძველ პროექტებში ფასმა 16%-ით მოიმატა.აღსანიშნავია, რომ ქალაქის ცენტრში ფასების მნიშვნელოვანი ზრდაზე გავლენას ახდენს დარეგისტრირებული ტრანზაქციების მცირე რაოდენობა.2026 წლის მაისში თბილისში ახალაშენებული ბინების საშუალო შეწონილი გასაყიდი ფასი 2025 წლის მაისთან შედარებით 7.2%-ით გაიზარდა გარეუბნებში, 10.6%-ით - ფართო ცენტრში, ხოლო, ქალაქის ცენტრში 29.6%-იანი ზრდა დაფიქსირდა.recov.ge-ის მონაცემებით, ქალაქის ცენტრში ფასებმა ძირითადად პირველადი ბაზრის ხარჯზე მოიმატა, რადგან ერთდროულად დარეგისტრირდა რამდენიმე ძვირად ღირებული პროექტის ტრანზაქციები. ხოლო, მეორეულ ბაზარზე ქალაქის ცენტრში 11.5%-იანი ზრდა ფიქსირდება.ქალაქის მასშტაბით პირველადი ტრანზაქციების საშუალო შეწონილი ფასის ზრდამ 14.9% შეადგინა. მეორეულ ბაზარზე კი საშუალო შეწონილი ფასი ქალაქის მასშტაბით 5.5%-ით გაიზარდა.2026 წლის მაისში თბილისში ახალ პროექტებში ტრანზაქციების რაოდენობა გასული წლის მაისთან შედარებით 15.3%-ით გაიზარდა. ზრდა დაფიქსირდა ახალაშენებული ბინების როგორც პირველად (11.4%), ისე მეორეულ ბაზრებზე (20.7%).ამასთან, მეორეულ ბაზარზე ზრდის 40% მოდის სამგორის უბანზე. ტრანზაქციების რაოდენობა 5.1%-ით გაიზარდა ძველ პროექტებშიც. თბილისში, როგორც ძველ ისე ახალ პროექტებში ტრანზაქციების უმეტესობა საქართველოს მოქალაქეებზე მოდის, უცხოეთის მოქალაქეების წილი კი 2026 წლის მაისში მხოლოდ 11.4% იყო.

ქართული ელექტროენერგიის ექსპორტი თურქეთში ბოლო 10 წლის მინიმუმზეა

საინვესტიციო ბანკის მონაცემებით, გასულ თვეში ექსპორტის მოცულობამ თურქეთის მიმართულებით მხოლოდ 36.2 გვტ.სთ შეადგინა (2025 წლის მაისის 172.3 გვტ.სთ-ის საპირისპიროდ), ხოლო მიღებულმა შემოსავალმა - $1 მლნ (გასული წლის ანალოგიური პერიოდის $7.8 მლნ-თან შედარებით). მკვლევრების განმარტებით, ვარდნა ფასების კლებამაც განაპირობა - მაისში თურქეთში ექსპორტის საშუალო ფასმა კვტ.სთ-ზე 2.7 აშშ ცენტი შეადგინა, რაც წლიურ ჭრილში 39.4%-ით შემცირებული მაჩვენებელია. ექსპორტის ფასის, მოცულობისა და შემოსავლის ასეთი შემცირება თურქეთის ბაზარზე ფასების მკვეთრ კლებას უკავშირდება. 2026 წლის მაისში, ელექტროენერგიის საშუალო ფასი თურქეთის ბაზარზე შეადგენდა 1.8 აშშ ცენტს/კვტ.სთ-ზე (vs 6.4 აშშ ცენტი კვტ.სთ-ზე მაი-25). ასეთი დაბალი ფასი ექსპორტის ეკონომიკურ მიმზიდველობას მნიშვნელოვნად ამცირებს, რადგან ექსპორტიორებს სისტემასთან დაკავშირებული ხარჯების დაფარვაც უწევდათ, მათ შორის გადაცემის ტარიფისა და გარანტირებული სიმძლავრის საფასურის.გალტ & თაგარტის კვლევის მიხედვით, თურქეთის საბაზრო ფასსა და საქართველოდან ექსპორტის საშუალო ფასს შორის სხვაობა, სავარაუდოდ, ექსპორტის საათობრივ/დღიურ სტრუქტურასა და პირდაპირ კონტრაქტებს უკავშირდება.თურქეთში ელექტროენერგიის ფასების შემცირება, თავის მხრივ, მზის სადგურების მშენებლობას და ხელსაყრელ ჰიდროლოგიურ პირობებს უკავშირდება.მაისში თურქეთში ექსპორტი მხოლოდ ოთხმა კომპანიამ განახორციელა: შპს „აჭარ-ენერჯი 2007“, შპს „ენერჯი დეველოპმენტ ჯორჯია“, შპს „სვანეთი ჰიდრო“ და შპს „კასლეთი-2“. დაბალი საბაზრო ფასების მიუხედავად, ექსპორტის გაგრძელება შესაძლოა უკავშირდებოდეს როგორც მოქმედ გადაცემისა და დისპეტჩერიზაციის შეთანხმებებს, ისე კომპანიების ინდივიდუალურ საკონტრაქტო პირობებს. თურქეთის გარდა, ბალანსის მიხედვით ექსპორტი აზერბაიჯანშიც დაფიქსირდა, თუმცა ეს არ იყო კომერციული ექსპორტი. აღნიშნული სინქრონული მოცულობა აზერბაიჯანთან პარალელური მუშაობისთვის განხორციელებულ ტექნიკურ გაცვლას წარმოადგენდა და იმავე მოცულობისა და ღირებულების იმპორტით დაბალანსდა. 2026 წლის აპრილიდან შეიცვალა აღრიცხვის მეთოდოლოგია და ეს გაცვლა, რომელიც მანამდე ბალანსში სალდირებულად აისახებოდა, ახლა ფიქსირდება იმპორტსა და ექსპორტში.საბალანსო ბაზარი და ფასები საბალანსო ელექტროენერგიის საშუალო ფასი მაისში წლიურად 3.5%-ით გაიზარდა და კვტ.სთ-ზე 5.1 აშშ ცენტი შეადგინა.ამასთან, საბალანსო მოცულობა უმნიშვნელო წლიური 0.7%-ით გაიზარდა და 0.3 ტვტ.სთ შეადგინა, რაც ჯამური მიწოდების 23%-ს წარმოადგენს.2026 წლის 12 ივნისს ქსელის წესებში შევიდა ცვლილება, რომლის მიხედვით: გადაცემის სისტემის ოპერატორი ვალდებულია გააუქმოს ქსელთან მიერთების შეთანხმებები იმ ელექტროსადგურის პროექტებს, რომლებსაც არ აქვთ ეკონომიკის სამინისტროს დასტური ტექნიკურ ეკონომიკური კვლევის ან მშენებლობის ეტაპზე ყოფნის შესახებ. აღნიშნულ ინფორმაციას ელექტროსისტემა გამოითხოვს სამინისტროსგან პირველი აგვისტოს ჩათვლით. ელექტროსისტემის მიღებული გადაწყვეტილების გასაჩივრების უფლება პროექტის დეველოპერებს აქვთ 10 სამუშაო დღის განმავლობაში. გაუქმებულ პროექტებს დაუბრუნდებათ გადახდილი ქსელთან დაერთების საფასური. ენერგო-პროს და თელასის ქსელზე ახალი გენერაციის ობიექტის დაერთების განაცხადისთვის სავალდებულო გახდა მთავრობასთან გაფორმებული ხელშეკრულება პროექტის განვითარებაზე ან სამინისტროს წერილობითი დასტური. აღნიშნული ცვლილება მიზნად ისახავს ელექტროსადგურების მშენებლობის პროცესის ერთიან ჩარჩოში მოქცევას და ქსელზე მიერთების წერტილებში დარეზერვებული სიმძლავრეების გამოთავისუფლებას.

თურქეთში ფასების ვარდნის გამო, მაისში ელექტროენერგიის ექსპორტი 73%-ით...

დოკუმენტის მიხედვით, გასულ თვეში ადგილობრივი მოხმარება წლიურად 3.8%-ით გაიზარდა და 1.1 ტვტ.სთ შეადგინა, თუმცა ექსპორტის მკვეთრი კლების გამო, ჯამურმა მოთხოვნამ ბაზარზე 8.6%-ით იკლო (1.2 ტვტ.სთ-მდე). საინვესტიციო ბანკში განმარტავენ, რომ მაისი ისტორიულად საექსპორტო თვეა, რაც ჰიდროსადგურების სეზონურობითაა გამოწვეული, თუმცა მიმდინარე წელს გენერაციის იძულებითი შეზღუდვის გამო, ადგილობრივი გამომუშავება წლიურად 9.5%-ით შემცირდა.ექსპორტის მკვეთრი კლება თურქეთის ბაზარზე ფასების ისტორიულ მინიმუმამდე - საშუალოდ 1.8 აშშ ცენტ/კვტ.სთ მდე - შემცირებამ განაპირობა, რაც, როგორც გალტ & თაგარტის მკვლევრები აღნიშნავენ, ხელსაყრელ ჰიდროლოგიურ პირობებსა და მზის გენერაციის ზრდას უკავშირდება. თურქეთში მზის სიმძლავრეების ზრდამ შესაძლოა ზაფხულის ფასებზე ზეწოლა მომავალშიც შეინარჩუნოს, თუმცა ეფექტი ბაზრისა და ჰიდროლოგიურ პირობებზეც იქნება დამოკიდებული.2026 წლის 5 თვის მონაცემებით, საქართველოში ელექტროენერგიის ადგილობრივი მოხმარება წლიურად 6.1%-ით გაიზარდა და 6.2 ტვტ.სთ შეადგინა. იმპორტისა და თბოგენერაციის წილი ჯამურ მიწოდებაში 36.3% შეადგენდა (vs 31.1% 2025 წლის 5 თვეში). გაზრდილი იმპორტ-დამოკიდებულება იანვარ-აპრილში და შემცირებული ექსპორტი მაისში საქართველოს სეზონურ გამოწვევებს უსვამს ხაზს.მთლიანობაში, 2026 წლის მონაცემები მიუთითებს ისეთი გენერაციის ობიექტების განვითარების საჭიროებაზე, რომლებიც პასუხობენ საქართველოს სეზონურ გამოწვევებს, მაგალითად რეზერვუარიანი ჰიდროსადგურებისა და ქარის სადგურების. ამასთან, მონაცემები ხაზს უსვამს ენერგიის დამაგროვებლებისა და საექსპორტო ინფრასტრუქტურის განვითარების მნიშვნელობას.ადგილობრივი მოხმარების ზრდა ყველა კატეგორიაში გალტ & თაგარტის კვლევის მიხედვით, ადგილობრივი მოხმარება წლიურად 3.8%-ით გაიზარდა და 1.1 ტვტ.სთ შეადგინა. წლიური ზრდა დაფიქსირდა ყველა სეგმენტში: აფხაზეთის რეგიონი: +6.6% პირდაპირი მომხმარებლები: +5.8% საცალო მომხმარებლები: +2.1% მოხმარების ზრდა უკავშირდება როგორც კლიმატურ ფაქტორებს, ასევე ენერგოინტენსიური საწარმოების გააქტიურებას.ამასთან, 2026 წლის მაისში ჰიდროგენერაცია წლიურად 9.9%-ით შემცირდა და 1.2 ტვტ.სთ შეადგინა, რაც ჯამური მიწოდების 97.5%-ია. კლება დაკავშირებულია კლიმატურ პირობებთან და ამავდროულად, სისტემის ოპერატორის მიერ დაწესებულ გენერაციის შეზღუდვებთან. ეს შეზღუდვები საჭირო გახდა მოთხოვნა-მიწოდებას შორის ბალანსის დასაცავად. გენერაციის შეზღუდვის გარეშე, მიწოდება გადააჭარბებდა მოთხოვნას, ადგილობრივი ბაზრისა და ექსპორტის ჩათვლით.მაისში განხორციელებული შეზღუდვების ზუსტი მოცულობის შესახებ საჯაროდ ხელმისაწვდომი ინფორმაცია არ არის.ქარისა და მზის გენერაცია წლიურად 55.8%-ით გაიზარდა, თუმცა ჯამურ მიწოდებაში მისი წილი კვლავ მცირე 1% იყო. ზრდა დაკავშირებულია აპრილში 18.7 მგვტ-იანი „ზემო ქარის სადგურისა“ და 2025 წლის ბოლოს დამატებული ახალი მზის სადგურების (ჯამში 10.8 მგვტ) ექსპლუატაციაში შესვლასთან.თბოსადგურები, მაისისთვის დამახასიათებელი სეზონურობის შესაბამისად, არ მუშაობდნენ.გენერაციის შეზღუდვების გაგრძელებას გალტ & თაგარტის მკვლევარები ივნის-ივლისშიც ელოდებიან, თუმცა შედარებით ნაკლები მოცულობით, რადგან: ისტორიულად, ივნისი და ივლისი მაისთან შედარებით ნაკლები სიჭარბით გამოირჩევა. ესკომ თურქეთთან გააფორმა ბარტერის შეთანხმება, რომლის ფარგლებშიც მაისი-ივლისის განმავლობაში განახორციელებს თურქეთში ელექტროენერგიის ექსპორტს, ხოლო სექტემბერ-ნოემბერში იმპორტს. ეს გარიგება გაზრდის ექსპორტის რაოდენობას და ჯამურ მოთხოვნას, შესაბამისად, შეამცირებს გენერაციის შეზღუდვებს ივნის-ივლისის პერიოდში. ბარტერის ფარგლებში განსახორციელებელი ექსპორტის მოცულობას ესკო შეისყიდის კვტ.სთ-ზე 4.021 თეთრად იმ ელექტროსადგურებისგან, რომელთაც წინააღმდეგ შემთხვევაში მოუწევდათ გენერაციის შეზღუდვა (სსე-ს განკარგულების შედეგად). ბარტერული შეთანხმების ზუსტი კომერციული პირობები, მათ შორის ექსპორტისა და სანაცვლო იმპორტის პროპორცია, საჯაროდ ცნობილი არ არის.