GE EN
სხვა სიახლეები
ეუთოს დელეგაცია საქართველოში პოლიტიკური დიალოგის არარსებობის გამო შეშფ...

განცხადების თანახმად, ეუთოს საპარლამენტო ასამბლეის პრეზიდენტმა პერე ჟოან პონს სამპიეტრომ (ესპანეთი) და მაღალი დონის დელეგაციამ დღეს, 11 მარტს დაასრულეს რამდენიმედღიანი ვიზიტი საქართველოში, რომლის მიზანიც დიალოგის წახალისება, დემოკრატიული ინსტიტუტების გაძლიერება და პოლიტიკური სპექტრის ჩართულობის ხელშეწყობა იყო.ინფორმაციაში აღინიშნება, რომ ვიზიტის დროს დელეგაცია შეხვდა საქართველოს პრეზიდენტს, პარლამენტის თავმჯდომარეს, პრემიერ-მინისტრს, საგარეო საქმეთა მინისტრს, შინაგან საქმეთა მინისტრს, სახალხო დამცველს, პარლამენტში და მის გარეთ არსებული ოპოზიციური პარტიების წარმომადგენლებს, სამოქალაქო საზოგადოების წევრებს და დიპლომატიური საზოგადოების წარმომადგენლებს. დელეგაცია ასევე ეწვია ადმინისტრაციულ გამყოფ ხაზს და შეხვდა საქართველოს რეგიონების ოკუპაციის შედეგად დაზარალებულ იძულებით გადაადგილებულ პირებს.„ამ დღეებმა კიდევ ერთხელ დაადასტურა ჩემი შთაბეჭდილება, რომ საქართველოს ბევრი ძალიან შთამბეჭდავი პოლიტიკოსი ჰყავს. როგორც პარლამენტის შიგნით, ასევე, მის გარეთ მყოფ პირებს, როგორც ჩანს, მუდმივი აქტიური ურთიერთობა აქვთ საერთაშორისო პარტნიორებთან. სამწუხაროდ, შოკირებული ვიყავი, როდესაც აღმოვაჩინე, რომ ისინი ერთმანეთთან არ ურთიერთობენ“, - განაცხადა ეუთოს საპარლამენტო ასამბლეის პრეზიდენტმა.მან ასევე, აღნიშნა, რომ მოუწოდებს ყველა მხარეს, კონსტრუქციული ჩართულობისკენ და დიალოგის აღდგენისკენ მიმართული პირდაპირი კომუნიკაციის დაწყებისკენ."ამაში განსაკუთრებული პასუხისმგებლობა მთავრობას ეკისრება", - აღნიშნავს ასამბლეის პრეზიდენტი.პრესრელიზის თანახმად, დელეგაცია მიესალმა ფართო კონსენსუსს საქართველოს ევროინტეგრაციის მისწრაფებებთან დაკავშირებით და იმას, რომ როცა ჩატარდება, შემდეგი არჩევნები უნდა შეესაბამებოდეს ეუთოს ვალდებულებებს.თუმცა, დელეგაციამ აღნიშნა, რომ პოლიტიკურ სცენაზე არსებული მწვავე პოლარიზაცია კვლავაც დაბრკოლებას წარმოადგენს ამ მიზნების მისაღწევად და დასძინა, რომ მომავალში ამომრჩევლები დააჯილდოებენ მათ, ვინც მათ კონსტრუქციულად მიჰყვება.„ნათელია, რომ საქართველოში პოლიტიკასა და საზოგადოებაში არსებული პოლარიზაცია ხელს უშლის ქვეყანას თავისი პოტენციალის მიღწევაში. ჩვენი დელეგაცია პოლიტიკურად მრავალფეროვანია და ბევრ საკითხზე არ ვეთანხმებით ერთმანეთს, მაგრამ ერთად ვმუშაობთ. იგივეს ველით პოლიტიკური ლიდერებისგანაც საქართველოში“, - განაცხადა სამხრეთ კავკასიის საკითხებში სპეციალურმა წარმომადგენელმა ლუის გრაკამ და დასძინა:„კიდევ ერთხელ განვმარტოთ, როგორც ოქტომბერში: სახელმწიფო ინსტიტუტების წინააღმდეგ ძალადობის გამოყენება მიუღებელია. ცვლილებები უნდა მოხდეს საარჩევნო ყუთების და პოლიტიკის შემმუშავებელი ორგანოების მეშვეობით და არა მათი დამხობისკენ მიმართული ძალადობით“.დელეგაციის წევრმა, კრისტინ ბლოუერმა კი აღნიშნა, რომ პრობლემების მოგვარება ქართველი ხალხისა და ლიდერების გადასაწყვეტია.„ჩვენი, ეუთოში ან სხვა რომელიმე საერთაშორისო ორგანოში, პრობლემების მოგვარება არ არის საჭირო. ეს ქართველი ხალხისა და ლიდერების გადასაწყვეტია და იმედი მაქვს, რომ პოლიტიკური სცენის დეესკალაციისა და რეალური პოლიტიკური დიალოგის დასაბრუნებლად პასუხისმგებლიან ნაბიჯებს ვიხილავ“, - განაცხადა კრისტინ ბლოუერმა.გავრცელებულ ინფორმაციაში ასევე ნათქვამია, რომ დელეგაციამ სინანულით აღნიშნა მმართველი პარტიის წევრების მიერ გარკვეული ოპოზიციური პარტიების აკრძალვის მცდელობები, რაც, მათი თქმით, სავარაუდოდ გაამწვავებს განხეთქილებას და კიდევ უფრო მეტ იზოლაციას გამოიწვევს.„ამჟამინდელ რთულ გეოპოლიტიკურ გარემოში ქვეყანას სტაბილურობა და ერთიანობა სჭირდება. პარტიების ან რეგულარული პოლიტიკური ან სამოქალაქო საქმიანობის აკრძალვა წინსვლის გზა არ არის“, - განაცხადა ევროსიმა პეიოვიჩმა, რომელმაც ასევე აღნიშნა ეუთოს დემოკრატიული ინსტიტუტებისა და ადამიანის უფლებათა ოფისის მიერ ცოტა ხნის წინ მიღებულ კანონმდებლობასთან დაკავშირებული შეშფოთება და მოუწოდა ხელისუფლებას, გამოესწორებინა ხარვეზები."ანალოგიურად, პოლიტიკა შესაბამის ინსტიტუტებში უნდა მიმდინარეობდეს და ბოიკოტი არ შეიძლება იყოს დიალოგისა და პოლიტიკური აქტივიზმის ალტერნატივა“, - დასძინა მან.პრესრელიზის თანახმად, დელეგაციამ ხელისუფლებას სთხოვა შეხვედრა იმ პირებთან, რომლებსაც ოპოზიციური ძალები პოლიტპატიმრებად მოიხსენიებენ და სინანული გამოთქვეს, რომ ამ შემთხვევაში ეს შეუძლებელი იყო."ვიზიტის პირველ დღეს წევრები ადმინისტრაციულ სასაზღვრო ხაზზე გაემგზავრნენ და კიდევ ერთხელ დაადასტურეს ეუთოს საპარლამენტო ასამბლეის მტკიცე და თანმიმდევრული მხარდაჭერა საქართველოს სუვერენიტეტისა და ტერიტორიული მთლიანობის მიმართ მის საერთაშორისოდ აღიარებულ საზღვრებში. მათ აღნიშნეს, რომ ოკუპაციის გაგრძელების ჰუმანიტარული შედეგები საერთაშორისო შეშფოთების საგნად რჩება, - აღინიშნება განცხადებაში.პრესრელიზში ნათქვამია, რომ ვიზიტი ასამბლეის საქართველოსთან მუდმივი ჩართულობის ნაწილია, მათ შორის არჩევნებზე დაკვირვებისა და საპარლამენტო თანამშრომლობის კუთხით და მოსალოდნელია, რომ მისი დასკვნები განიხილება ეუთო-ს საპარლამენტო ასამბლეის ბიუროს სხდომასა და ყოველწლიურ სესიაზე ჰააგაში.

1773217257

ირანის ომი სამხრეთ კავკასიის ეკონომიკებზე ზეწოლას ზრდის

ექსპერტების შეფასებით, რეგიონში ყველაზე მოწყვლადი სომხეთის ეკონომიკაა, რომელიც ირანთან მჭიდრო სავაჭრო და სატრანზიტო კავშირებზეა დამოკიდებული. კვლევითი ცენტრის GlobalSource-ის მონაცემებით, სომხეთის საგარეო ვაჭრობის დაახლოებით 14.8% დაკავშირებულია ირანთან, სპარსეთის ყურის ქვეყნებთან და ისრაელთან, რაც რეგიონში ყველაზე მაღალი მაჩვენებელია.სომხეთი — სავაჭრო და სატრანზიტო რისკებიეკონომისტების თქმით, ირანის ინფრასტრუქტურის ან პორტების მუშაობის შეფერხება პირდაპირ გავლენას ახდენს სომხეთის ეკონომიკაზე.· სომხეთის საგარეო ვაჭრობის დაახლოებით 25–30% ირანის სატრანზიტო გზებით გადის;· ირანის პორტ ბანდარ აბასში უკვე დაფიქსირდა შეფერხებები, რის გამოც სომხური ტვირთების ნაწილი ვერ იტვირთება.ბოლო წლებში სომხეთსა და ირანს შორის სავაჭრო ბრუნვა მნიშვნელოვნად გაიზარდა:· 2020 წელს — დაახლოებით $401 მილიონი· 2022 წელს — დაახლოებით $710 მილიონი· 2025 წელს — თითქმის $1 მილიარდს მმიაღწიაანალიტიკოსები ამბობენ, რომ თუ ირანში ტრანსპორტი და ლოგისტიკა ხანგრძლივად შეფერხდება, ამან შეიძლება სომხეთის ექსპორტის ნაწილი რამდენიმე ათეული პროცენტით შეამციროს.საქართველო — ტრანზიტი და საწვავის ფასებისაქართველოს ეკონომიკა ირანზე პირდაპირი ვაჭრობის მხრივ ნაკლებად არის დამოკიდებული, თუმცა ქვეყანაზე მნიშვნელოვან გავლენას ახდენს ენერგიის ფასებისა და სატრანზიტო მარშრუტების ცვლილებები.გლობალური ბაზრების მონაცემებით, ირანის კონფლიქტის დაწყების შემდეგ ნავთობის ფასები დროებით $70-დან თითქმის $120-მდე გაიზარდა, რაც რეგიონში საწვავის ფასების ზრდას იწვევს.ეკონომისტების შეფასებით, ამან შეიძლება გაზარდოს ტრანსპორტის ხარჯები 10–15%-ით და გააძლიეროს ინფლაციური წნეხი.საქართველოსთვის ერთ-ერთი დადებითი ფაქტორი არის ის, რომ ახლო აღმოსავლეთის საჰაერო სივრცის ნაწილობრივი დახურვის დროს საერთაშორისო ავიამიმოსვლა უფრო ხშირად იყენებს სამხრეთ კავკასიის საჰაერო კორიდორს. ბოლო ერთ წელიწადში აზერბაიჯანის საჰაერო სივრცეში ტრანზიტული ფრენების რაოდენობა 78,100-დან 125,600-მდე გაიზარდა.აზერბაიჯანი — ენერგეტიკული შესაძლებლობები და რისკებიაზერბაიჯანის ეკონომიკა შედარებით ნაკლებად არის დამოკიდებული ირანთან ვაჭრობაზე, თუმცა რეგიონული დაძაბულობა პირდაპირ უკავშირდება ენერგეტიკულ ინფრასტრუქტურას. სპარსეთის ყურის ქვეყნებიდან მომავალი პირდაპირი უცხოური ინვესტიციები აზერბაიჯანში ქვეყნის მთლიანი შიდა პროდუქტის დაახლოებით 5.4%-ს უტოლდება. ამავდროულად, მაღალი ნავთობის ფასები აზერბაიჯანისთვის მოკლევადიანად დადებითი ფაქტორია, რადგან ქვეყანა ნავთობისა და გაზის ექსპორტზეა დამოკიდებული.თუმცა, უსაფრთხოების რისკებიც იზრდება. ცოტა ხნის წინ აზერბაიჯანმა ირანი დაადანაშაულა დრონებით შეტევაში ნახიჩევანის აეროპორტზე, რამაც რეგიონში ინფრასტრუქტურის უსაფრთხოების საკითხი გაამწვავა.რეგიონული ეკონომიკური პერსპექტივაევროპის რეკონსტრუქციისა და განვითარების ბანკის (EBRD) შეფასებით, ირანის კონფლიქტი შეიძლება უარყოფითად აისახოს ეკონომიკურ ზრდაზე, რადგან ენერგიის ფასების ზრდა და ინვესტორების რისკის აღქმა რეგიონში ეკონომიკურ აქტივობას ამცირებს.ანალიტიკოსების თქმით, თუ კონფლიქტი გაგრძელდება, სამხრეთ კავკასიის ქვეყნები შესაძლოა სამი ძირითადი ეკონომიკური გამოწვევის წინაშე აღმოჩნდნენ:1. სავაჭრო და სატრანზიტო გზების შეფერხება2. ენერგიის და ტრანსპორტის ფასების ზრდა3. ინვესტიციების შემცირება რეგიონული უსაფრთხოების რისკების გამოექსპერტების შეფასებით, ირანის გარშემო მიმდინარე ომი სამხრეთ კავკასიის ქვეყნებზე პირდაპირ სამხედრო ზეწოლას ჯერ არ ახდენს, თუმცა ეკონომიკური ეფექტები უკვე იგრძნობა — განსაკუთრებით ვაჭრობის, ტრანზიტის და ენერგორესურსების ფასების მიმართულებით.თუ კონფლიქტი ხანგრძლივ ფაზაში გადავა, ეკონომისტები არ გამორიცხავენ, რომ რეგიონში ეკონომიკური ზრდა 0.5–1 პროცენტული პუნქტით შემცირდეს უახლოეს წლებში.

1773216962

ირანის კონფლიქტი ფართოვდება — ენერგეტიკული ბაზრები და რეგიონული უსაფრთ...

ამერიკისა და ისრაელის ძალებმა ბოლო დღეებში განაახლეს საჰაერო დარტყმები ირანის სხვადასხვა სამიზნეზე, მათ შორის სამხედრო და ინფრასტრუქტურულ ობიექტებზე. პარალელურად, ირანი აგრძელებს სარაკეტო და დრონებით თავდასხმებს ისრაელზე და აშშ-ის სამხედრო ობიექტებზე რეგიონში, მათ შორის სპარსეთის ყურის ქვეყნებში.11 მარტს გავრცელებული ინფორმაციით:–  ირანმა კვლავ მიიტანა სარაკეტო დარტყმები ისრაელის მიმართულებით, რის გამოც ქალაქებში საჰაერო განგაში გამოცხადდა;–  აშშ-ის სამხედრო ძალებმა სპარსეთის ყურეში გაანადგურეს 16 ირანული ხომალდი, რომლებიც ჰორმუზის სრუტეში საზღვაო ნაღმების განთავსებას ცდილობდნენ.ჰორმუზის სრუტე განსაკუთრებით მნიშვნელოვანი სტრატეგიული წერტილია, რადგან იქ გადის მსოფლიოს ნავთობის დაახლოებით 20%.მსხვერპლი და ჰუმანიტარული ვითარებაირანი აცხადებს, რომ ომის დაწყებიდან — 28 თებერვლიდან — ქვეყანაში დაბომბილია ათასობით ობიექტი და 1300-ზე მეტი მშვიდობიანი მოქალაქე დაიღუპა. დასავლური წყაროები ამ მონაცემებს დამოუკიდებლად ვერ ადასტურებენ, თუმცა რამდენიმე ქალაქში ძლიერი დარტყმები და მსხვერპლი დაფიქსირდა.ამავე დროს, ირანული სარაკეტო შეტევების შედეგად ისრაელშიც არიან დაღუპულები და დაშავებულები, ხოლო კონფლიქტში უკვე ასობით სამხედროა დაჭრილი.ვითარება თავად ირანშიირანის ხელისუფლება შიშობს, რომ ომის ფონზე ქვეყანაში შიდა პროტესტები შეიძლება გაძლიერდეს. ხელისუფლებამ უსაფრთხოების ძალებს მოუწოდა მზად იყვნენ „მკაცრი რეაგირებისთვის“ ნებისმიერი ანტისამთავრობო გამოსვლის შემთხვევაში.ამავე დროს, ირანის სპეცსამსახურებმა განაცხადეს, რომ ბოლო დღეებში დაკავებულია ათობით ადამიანი, რომლებიც, მათი თქმით, აშშ-სა და ისრაელისთვის ჯაშუშობაში არიან ეჭვმიტანილები.პოლიტიკური ცვლილებებიომის აქტიური ფაზის დაწყებამდე რამდენიმე დღით ადრე აშშ-ისა და ისრაელის ერთობლივ დარტყმებში დაიღუპა ირანის უზენაესი ლიდერი ალი ხამენეი, რის შემდეგაც ქვეყნის ახალი ლიდერი გახდა მისი ვაჟი მოჯთაბა ხამენეი, რომელიც მარტის დასაწყისში აირჩია ექსპერტთა საბჭომ.რეგიონული გაფართოების რისკიკონფლიქტმა უკვე მოიცვა რამდენიმე ქვეყანა:· ლიბანში კვლავ მიმდინარეობს ბრძოლები ისრაელსა და „ჰეზბოლას“ შორის;· ირანმა სარაკეტო შეტევები განახორციელა სპარსეთის ყურის ქვეყნებზე;· ირანთან დაკავშირებულმა ჯგუფებმა იერიშები მიიტანეს აშშ-ის ობიექტებზე ერაყში.ამავდროულად, ისრაელური მედია ირანის წინააღმდეგ მიმდინარე ოპერაციაში აზერბაიჯანის ჩართვის ალბათობას განიხილავს. თავად ბაქოში თეირანთან ურთიერთხელსაყრელ თანამშრომლობაზე არიან ორიენტირებული, თუმცა ეს არ ნიშნავს, რომ აზერბაიჯანული ხელისუფლება თვალს დახუჭავს ამ ქვეყანაში დესტრუქციული ძალების არსებობაზე. ზოგიერთი ექსპერტის აზრით, აზერბაიჯანის ხელისუფლება არ არის წინააღმდეგი, ერთიან სახელმწიფოში ჰყავდეს ირანის აზერბაიჯანი და მზადაა ითანამშრომლოს როგორც ისრაელთან, ისე შეერთებულ შტატებთან. მათივე თქმით, თავად ირანში არ არსებობენ აქტივისტები, არ არსებობს რაიმე სახის მოძრაობა, რომელიც შეიძლება მიისწრაფოდეს „ორი აზერბაიჯანის“ გაერთიანებისკენ.ფართო გავლენაექსპერტები აღნიშნავენ, რომ ირანი ცდილობს კონფლიქტი გახანგრძლივებულ ომად გადააქციოს, მათ შორის ენერგეტიკული ბაზრების დესტაბილიზაციის გზით, რათა დასავლეთზე ეკონომიკური ზეწოლა გაზარდოს. 

1773214941

პირდაპირი უცხოური ინვესტიციები 7.6%-ით გაიზარდა და $1.68 მლრდ შეადგინა

2025 წლის წინასწარი მონაცემებით სააქციო კაპიტალის მოცულობამ $601.8 მლნ შეადგინა, რაც წინა წლის დაზუსტებულ მაჩვენებელზე 15.3%-ით მეტია, ხოლო რეინვესტიცია წინა წლის დაზუსტებულ მაჩვენებელზე 3.8%-ით მეტია და $1.39 მლრდ-ს შეადგენს.2025 წლის წინასწარი მონაცემებით, სამი უმსხვილესი ინვესტორი ქვეყნის წილმა მთლიან პირდაპირ უცხოურ ინვესტიციებში 40.8% შეადგინა.პირველ ადგილზე გაერთიანებული სამეფო იმყოფება 19.8%-ით, მეორეზე - თურქეთი 10.7%-ით, ხოლო მესამეზე - მალტა 10.3%-ით.საქსტატის მონაცემებით, სამი უმსხვილესი სექტორის წილმა (განხორციელებული პირდაპირი უცხოური ინვესტიციების მიხედვით) 2025 წელს 56.8% შეადგინა.ყველაზე დიდი მოცულობის პირდაპირი უცხოური ინვესტიცია საფინანსო და სადაზღვევო საქმიანობების სექტორში განხორციელდა და $607 მლნ შეადგინა, რაც მთლიანი პირდაპირი უცხოური ინვესტიციების 35.9%-ია. მეორე ადგილზე იმყოფება უძრავი ქონების სექტორი $185.7 მლნ-ით (11%), ხოლო მესამეზე - ტრანსპორტის სექტორი $166.1 მლნ-ით (9.8%). 2025 წლის დაზუსტებული მონაცემები გამოქვეყნდება 2026 წლის 17 აგვისტოს, რამაც შესაძლოა გამოიწვიოს წინა პერიოდების მონაცემების ცვლილება.

1773214356

4Q25-ში საქართველოში $391.7 მლნ-ის ინვესტიცია შემოვიდა – 74% საფინანსო...

საქსტატის წინასწარი მონაცემებით 4Q25-ში პირველ ადგილზეა გაერთიანებული სამეფო $202.3 მლნ-ით, რაც მთლიანი პირდაპირი უცხოური ინვესტიციების 51.6%-ს შეადგენს, მეორე ადგილზე იმყოფება მალტა 76.8 მლნ-ით (19.6%), ხოლო მესამეზე აზერბაიჯანი - $38.7 მლნ-ით (9.9%).სამი უმსხვილესი ინვესტორი ქვეყნის წილი ინვესტიციების მთლიანი მოცულობის 81.1%-ს შეადგენს.საქსტატის წინასწარი მონაცემებით 4Q25-ში ყველაზე მეტი პირდაპირი უცხოური ინვესტიციები საფინანსო და სადაზღვევო საქმიანობების სექტორში განხორციელდა და $289.8 მლნ-ს მიაღწია (74%). მეორე ადგილზე მშენებლობის სექტორია $33.1 მლნ-ით (8.5%), ხოლო მესამეზე - ტრანსპორტის სექტორი $23 მლნ-ით (5.9%).სამი უმსხვილესი სექტორის წილმა (განხორციელებული პირდაპირი უცხოური ინვესტიციების მიხედვით) 88.3% შეადგინა.2025 წლის დაზუსტებული მონაცემები გამოქვეყნდება 2026 წლის 17 აგვისტოს, რამაც შესაძლოა გამოიწვიოს წინა პერიოდების მონაცემების ცვლილება.

1773213166

სებ-ის ახლადშემოღებულ წესს ვიცე-პრეზიდენტი აფასებს

სებ-ის ვიცე-პრეზიდენტმა ნინო ჯელაძემ განაცხადა, რომ რეგულაცია მიზნად ისახავს სამომავლო რისკების განსაზღვრას.თქვა, რომ მუშაობას განაგრძობს. სტაბილური ვირტუალური აქტივების, ე.წ. სტაბილქოინის რეგულირების წესით  საფინანსო სექტორში რისკების მართვის სტანდარტების გაუმჯობესდება.მისი თქმით, მიმოქცევაში არსებული სტაბილური ვირტუალური აქტივები 100%-ით უნდა იყოს უზრუნველყოფილი სარეზერვო აქტივებით, რომლებიც მაღალ ლიკვიდურობასა და რეიტინგს უნდა აკმაყოფილებდეს.შეთავაზების დოკუმენტით იწყება და გარე აუდიტორების შემოწმებით გრძელდება, რათა საზოგადოებას ემიტენტების, რეზერვებისა და რისკების მართვის შესახებ სრული ინფორმაცია მიეწოდოს.ნინო ჯელაძის თქმით, წესი საქართველოს სტაბილური ვირტუალური აქტივების ეკოსისტემის მდგრად განვითარებას უზრუნველყოფს.

1773150480